Trafic

Het tempo van Trafic, de vijfde en voorlaatste speelfilm van de Franse regisseur Jacques Tati, is zo traag dat het lijkt te botsen met het onderwerp van de film: het verkeer. In Trafic is Mr. Hulot, Tati's onbeholpen alter ego uit Mon Oncle, Les Vacances en Playtime, een uitvinder van een kampeerauto, die op de AutoRai in Amsterdam voor het eerst aan het publiek getoond zal worden. De reis van de ingenieuze wagen van Parijs naar Amsterdam is er een vol hindernissen. Hulot krijgt autopech, komt zonder benzine te zitten, komt terecht in de file en in een ongeluk.

Trafic is geen meesterwerk, daarvoor is de film te sloom, maar er zitten wel een paar speciale grappen in. Het zijn grappen die eerder ontroeren dan doen lachen. Er zit bijvoorbeeld een scène in waarin twee mannen een auto repareren alsof ze in slow motion bewegen. Ze hebben net de eerste landing op de maan op de televisie gezien. Tati bleef zich in Trafic bedienen van de uitgestelde grap, een van zijn vele varianten op de running gag. In een van de eerste scènes op de AutoRai wordt de overeenkomst benadrukt tussen een wit schoothondje en een dweil. Pas een half uur later wordt er met het hondje een grap uitgehaald. Dan wordt het verward met het langharige jasje van een hippie.

Voor Nederlandse kijkers heeft Trafic de bonus dat hij zich voor een deel in Amsterdam afspeelt, dat er in deze film uit 1972 kaal en schoon uitziet. De vrouwelijke voorbijgangers lijken vaak op koningin Juliana. Aan het scenario van de film is meegewerkt door Bert Haanstra, de Nederlandse regisseur die internationaal bekend was geworden met komische documentaires als Zoo en Alleman (1963). In Trafic is de inbreng van Haanstra vooral te merken in de documentair aandoende beelden van mensen die in de file in hun neus zitten te peuteren of gebaren maken die de bewegingen van hun ruitenwissers echoën.

Maar het moment dat een man met een draai aan de knop van zijn autoradio de sound-track van de film harder zet, lijkt weer helemaal Tati.

Trafic (Jacques Tati, 1971, Frankrijk/Nederland), ARD, 01.10-02.45u.

    • Bianca Stigter