Onderwijsraad kritiseert plan bewindslieden

De onafhankelijker rol die minister Hermans en staatsecretaris Adelmund (Onderwijs) de Onderwijsinspectie wettelijk willen toebedelen, gaat te ver.

Dit schrijft de Onderwijsraad, het belangrijkste adviesorgaan van de minister van Onderwijs, vandaag in de notitie `Deugdelijk Toezicht'.

De bewindslieden van Onderwijs pleiten in hun nota `Variëteit en Waarborg' voor een onafhankelijker rol van de Onderwijsinspectie voor alle onderwijssectoren: van basisschool tot universiteit. Zo zou de inspectie met haar bevindingen voortaan rechtstreeks in de publiciteit mogen treden, zonder tussenkomst van de minister van Onderwijs. De nieuwe rol valt volgens de Onderwijsraad niet te rijmen met de verantwoordelijkheid van de minister voor de Onderwijsinspectie.

Hermans en Adelmund willen de inspectie, die toeziet op de kwaliteit van het onderwijs door te controleren of scholen zich aan de wet houden, meer invloed geven. Zij vinden dat de inspectie aanvullende eisen kan stellen. Dat kan betekenen dat inspecteurs ook oordelen over het pedagogische klimaat op een school en over het didactisch handelen van leraren.

Dat gaat volgens de Onderwijsraad de controletaak te boven en is in strijd met de wet. Scholen zijn volgens de raad vrij in hun keuze voor een bepaalde didactiek. Bovendien zijn twee soorten kwaliteitseisen verwarrend voor scholen. De Onderwijsinspectie moet zich houden aan haar kerntaak, aldus de raad. Die bestaat er bijvoorbeeld uit dat de inspectie controleert of scholen alle wettelijk verplichte vakken en onderdelen behandelen en of ze niet te weinig tijd besteden aan taal of rekenen.

De Onderwijsinspectie noemt het advies van de Onderwijsraad `steriel'. De raad zou uitgaan van een strikt juridische benadering. De Onderwijsraad heeft volgens de inspectie geen oog voor de grote behoefte van ,,politiek en samenleving'' aan informatie over de kwaliteit van scholen. Om daaraan te voldoen is een inspectie die zelfstandiger dan voorheen rapporteert over de verrichtingen van scholen nodig, aldus de inspectie.

Ook Hermans en Adelmund laten zich kritisch uit over het advies van de Onderwijsraad. Zij vinden dat de Onderwijsraad weinig aandacht heeft voor de ontwikkelingen in het onderwijs en de samenleving die vragen om zelfstandiger rol van de inspectie. ,,Meer zelfstandige instellingen, minder regels en de toegenomen aandacht voor informatie over de kwaliteit van scholen moet leiden tot een andere manier van toezicht. De overheid blijft uiteraard verantwoordelijk voor de kwaliteit van het Onderwijs'', aldus de bewindslieden.