Kinkhoestepidemie slaat toe: dit jaar 3.465 gevallen

De kinkhoest slaat deze winter waarschijnlijk hard toe. Er zijn nu al zoveel meldingen van kinderen met kinkhoest bij de Inspectie voor de Gezondheidszorg binnengekomen dat sprake is van een epidemie, terwijl het echte kinkhoestseizoen doorgaans in de winter valt.

De laatste vier weken hebben artsen ruim achthonderd kinderen met kinkhoest gemeld. Dat is viermaal zoveel als normaal. Ongeveer eenderde van de zieken zijn kinderen van nul tot en met vier jaar. Nog eens een derde zijn 5- tot 10-jarigen. In totaal zijn dit jaar al 3.465 gevallen van kinkhoest gemeld.

Bijna drie jaar geleden, in de winter van 96/97 werd Nederland voor het eerst in jaren getroffen door een forse kinkhoestepidemie. Dit jaar hebben al ongeveer evenveel kinderen kinkhoest opgelopen als tijdens die epidemie van 96/97 en het aantal loopt op. De nieuwe uitbraak komt dus vroeg in het seizoen en ook eerder dan verwacht, want doorgaans vonden om de vier jaar kleine kinkhoestuitbarstingen plaats.

Kinderen die gevaccineerd zijn tegen kinkhoest worden de laatste jaren vaker dan vroeger ziek. Het kinkhoestvaccin is onderdeel van de vier DKTP-prikken die kinderen van 3, 4, 5 en 11 tot 14 maanden krijgen. Na de epidemie van 96/97 bleek dat het vaccin onvoldoende bescherming biedt. Het in Nederland gebruikte vaccin werkte niet goed meer, waarschijnlijk doordat de kinkhoestbacterie was veranderd. Het vaccin is in het najaar van 1997 versterkt, maar het effect is nog niet merkbaar omdat kinderen ouder dan 2 jaar niet door het nieuwe vaccin beschermd zijn.

Kinkhoest wordt door een bacterie (Bordetella pertussis) veroorzaakt en begint als gewone verkoudheid. In het tweede stadium volgen hevige hoestbuien waardoor een kind in ademnood kan raken. Bij pogingen toch lucht binnen te krijgen door verkrampte luchtwegen ontstaat de voor kinkhoest kenmerkende gierende inademing tussen het hoesten door. Het kan tot twee maanden duren voor die hoestaanvallen verdwijnen. Volwassenen en gevaccineerde kinderen kunnen wel een gewone verkoudheid oplopen van de bacterie en zijn dan ook een besmettingsbron, maar de fase van de hoestbuien blijft uit.