Gezin vlucht voor volksgericht

In de Rijswijkse nieuwbouwwijk Ypenburg hebben buurtbewoners een gezin weggejaagd. De man zou `pedofiel' zijn. De politie zegt daarvoor geen enkele aanwijzing te hebben. `Het griezeligst is deze reactie'.

Zoveel leek vanmorgen zeker: Gerard heeft een woede-aanval gehad. Hij heeft geschreeuwd. ,,Ik maak jou het leven toch ook niet zuur?'' Toen is de man heel hard achter Manus Lageweg (12) aan gaan rennen. Dwars door de splinternieuwe wijk Ypenburg bij Rijswijk ging het. Van het kinderspeeltuintje aan het Wethouder Verheulplantsoen, rechtsaf, de lange Olieslagerstraat door. Andere kinderen holden er joelend achter aan, bezorgde ouders renden al snel ook mee. Manus heeft zich in de schuur achter zijn huis verstopt.

Dat was op vrijdag 15 oktober. Een week later, afgelopen vrijdag, is het gezin van Gerard (echtgenote, twee dochtertjes van 6 en 9) definitief verhuisd. Na een jaar van pesterijen in de buurt omdat Gerard `pedofiel' zou zijn. En nadat de afgelopen week de ruiten van hun huis aan het Verheulplantsoen zijn ingegooid en de deur met een mes is bewerkt.

Gerard is al op 15 oktober met een ambulance opgehaald en naar een psychiatrische kliniek in Delft gebracht. Dat hoorde zijn naaste buurvrouw Anneke Sombeek althans van de politie.

,,Met kwaadsprekerij kun je veel bereiken'', zegt een woordvoerster van de Haagse politie. Zij noemt de situatie in de buurt ,,zorgelijk'': Want ,,deze man is nooit veroordeeld en er loopt geen enkele zaak tegen hem''.

Sombeek woont pas sinds 1 oktober naast het huis van Gerard. Al snel hoorde ze de geruchten. Gerard zou pedofiel zijn, een vrouw aan de overkant van het plantsoen zou hij eens een kaakslag hebben gegeven en een andere vrouw zou hij op het schoolplein in het gezicht hebben geslagen. ,,Ik heb mijn zoontje van 9 toen wel voorzichtig gewaarschuwd voor de buurman. Ik heb hem het woord pedofilie uitgelegd.'' Nu twijfelt ze. Pedofilie wijst ze ,,absoluut'' af. ,,Maar het griezeligst is nu deze reactie op basis van geruchten.''

Haar zoontje was op 15 oktober nog even naar het speeltuintje tegenover hun huis gegaan. ,,Al snel kwam hij in paniek terug: Mama, er staan mannen. Ze hebben een mes en ze staan bij de buren op de deur te beuken.'' Haar echtgenoot is er tussen gesprongen. ,,Hij is leraar klassieke talen. Hij zocht het debat. Maar dit bleekt niet met discussie op te lossen.'' Inmiddels hadden zich tientallen buurtbewoners voor het huis van Gerard verzameld. ,,Die man is pedofiel!'', riepen ze. Enkelen dreigden ook de ruiten van de familie Sombeek in te gooien.

Anneke Sombeek heeft nog aan een politie-agente gevraagd of de reactie van de buurt overtrokken was. ,,Toen zei ze dat ze niets mocht zeggen, maar dat die reactie echt níet overtrokken was.'' Meer buurtbewoners zeggen dat ze al eerder door agenten in de wijk in bedekte termen werden gewaarschuwd voor Gerard.

De woningen aan het Verheulplantsoen zijn groot - koopwoningen, waar de familie Sombeek ruim vijf ton voor betaalde. Om de hoek in de Olieslagerstraat staan krappe huurwoningen, sociale woningbouw. Kleine tuintjes, overal kinderfietsen. Hennie Lageweg, de moeder van Manus, betaalt er 740 gulden per maand.

Terwijl ze vlees braadt in de keuken mept haar tweejarig zoontje met twee gebalde vuistjes op de druiven in de fruitschaal: ,,Zó slaat ie, vrouw! Zó slaat íe!'' Hennie: ,,De buren hebben hem nagetrokken. Die man is eerder uit Leiderdorp vertrokken vanwege hetzelfde. En hij is ook veroordeeld.'' De buurvrouw op het Verheulplantsoen die dit gedaan zou hebben wil niets zeggen: ,,Ypenburg komt al genoeg negatief in het nieuws.''

Manus, groot en stevig voor zijn leeftijd, met oorbel en zegelring, stoeide op 15 oktober in het speeltuintje met een meisje. Gerard kwam hem zeggen dat hij wat rustiger aan moest doen. Manus: ,,Ik zei toen: Wat nou. Jij bent zelf een pedofiel en je slaat vrouwen.'' Er stonden kinderen omheen. Manus: ,,Die gingen schreeuwen: Hee, kankerpedofiel!'' Toen is Gerard achter Manus aangerend. Anneke Sombeek: ,,Mijn man liep toen net naar de papierbak. Toen hij thuiskwam zei hij dat de buurman héél hard achter een kind aanrende. Opvallend hard.''

In de Olieslagerstraat zag Hennie Lageweg opeens haar zoontje in het schuurtje staan. ,,Toen hij me zag piepte hij: `Die vent zit achter me aan. Ik zeg: `Welke vent'. Hij: `Die vieze vent'. Hij is niet snel bang maar nu was hij doodsbenauwd.'' Ze is er achteraan gegaan. ,,Ik was te laat. Toen had mijn broer hem al opgepakt. Die man is tegen een stevige vuist aangelopen.:

Haar broer woont twee deuren verderop. Hij doet open met ontbloot bovenlijf, waarop een tatoeage ('moeder') is gezet. Hij ontkent iets met de zaak te maken hebben gehad, zegt dat hij te laat op het Verheulplantsoen kwam en dat de ruiten toen al waren ingegooid.

Manus grijpt de keel van zijn tweejarig broertje: ,,Zó heeft die man ook nog een ander jongetje gepakt.'' Natúúrlijk, zegt zijn moeder, heeft na een jaar van geruchten meegespeeld dat de laatste tijd zoveel te horen is over andere wijken in Nederland, waar buurtbewoners `pedofielen' de buurt uit proberen te jagen. Manus: ,,De kinderen in de klas zeggen dat'ie het met zijn eigen kinderen ook doet!''

Anneke Sombeek: ,,Vanaf het moment dat we hier kwamen wonen, hebben wij eigenlijk meegedaan aan de isolatie van de buren. Ja, daar heb ik spijt van. We hadden toch iets meer kunnen doen. We hadden kunnen proberen een gewoon contact op te bouwen. Maar dat hebben we niet gedaan.''