Zeggenschap beleggers verbetert niet

De grootste Nederlandse beursfondsen hebben de zeggenschap van hun aandeelhouders het afgelopen jaar slechts marginaal vergroot. Gezien de trage vooruitgang heeft de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) gisteren opnieuw een klemmend beroep gedaan op het kabinet om met wetswijzigingen te komen die leiden tot meer zeggenschap voor beleggers.

Directeur P. de Vries van de VEB: ,,Ons geduld is op. De grote ondernemingen hebben er helemaal geen bezwaar tegen dat de discussie over aandeelhoudersrechten doodbloedt.''

Van de 25 onderzochte bedrijven hadden bijvoorbeeld maar vijf het onderwerp zeggenschapspositie, ook wel bekend onder de Engelse naam corporate governance, op de agenda van de aandeelhoudersvergadering gezet.

De Vries constateert dat de zeggenschapspositie van aandeelhouders door de discussie, die drie jaar geleden op gang is gekomen bij de publicatie van de eerste versie van het rapport van de commissie Peters, ,,bitter weinig'' heeft opgeleverd. Ook de pensioenfondsen, die twee jaar geleden zijn begonnen de aandeelhoudersvergaderingen van de grote bedrijven te bezoeken en er het woord te voeren ,,zijn tot niet meer in staat dan de beweging naar grotere zeggenschap een beetje aan te duwen'', vindt De Vries.

De commissie onder leiding van voormalig Aegon-topman J. Peters, die bestond uit topmanagers, beleggers en deskundigen, heeft een rapport uitgebracht met veertig aanbevelingen voor adequaat ondernemingsbestuur en effectieve verantwoording aan beleggers door de directie en commissarisen, die toezicht houden op de directie.

De Vries wil geen concrete uitspraak doen over de kansen dat het kabinet, dat wel geporteerd is van de aanbevelingen van de commissie Peters, met wetswijzigingen komt. De VEB wil met name af van de zogeheten certificering van aandelen, die beleggers het stemrecht op effecten onthoudt en de macht in handen legt van een administratiekantoor, dat doorgaans sympathiek staat tegenover de bedrijfsdirectie. De Vries: ,,Hoe groot de kans is dat het kabinet met een harde maatregel komt? Ik weet het niet.''

De VEB bracht gisteren voor het tweede achtereenvolgende jaar een eigen rapport uit over de zeggenschap van aandeelhouders in de 24 grootste onderneming plus staalbedrijf Corus (Hoogovens). De belangenorganisatie beoordeelt bedrijven op twee criteria (de rechten van beleggers en de mate waarin zij de rechten kunnen uitoefenen) en geeft daarvoor een cijfer. Het gemiddelde rapportcijfer steeg van 4,3 naar 4,4. Vijf ondernemingen scoren een voldoende op beide criteria. De drie bedrijven met de beste totaalscore zijn uitgever Elsevier (rapportcijfer 6,7), brouwerij Heineken (6,6) en elektronicaconcern Philips (6,3). De drie hekkensluiters zijn voedingsbedrijf Numico (2,5), detailhandelsonderneming Vendex (2,3) en uitgever Wolters Kluwer (2,2).

De bedrijven met de grootste verbetering in hun rapportcijfer waren het afgelopen jaar bank ABN Amro (van 2,1 naar 4,3), chipmachineproducent ASM Lithography (van 4,6 naar 6,3) en financieel concern ING (van 1,8 naar 2,7). Hoogovens, dat zijn status als groot beursfonds na de overname door British Steel verliest, stijgt 4,7 punten naar 6,7.