Kinderen op zoek naar de wetten van macht en liefde

`Macht is als je sterk bent.' Met onverbiddelijke logica legt Willem de wereld uit. Willem komt die wereld niet in zonder lans. Zijn scherm-muts strak over het hoofd getrokken, de lanspunt tastend vooruit: alleen zo waagt Willem zich naar buiten. Buiten, daar wachten de rovers en de inbrekers en de vijandige groepen. Buiten moet je vechten, of je nu wilt of niet.

Journalist Lex Bohlmeijer voerde een reeks gesprekken met jonge kinderen en regisseur Floor Huygen zette die interviews om in theater. Het is een werkwijze die de twee al eerder beproefden, bij Hollandia. Aan Biotex lagen interviews met fabrieksarbeiders ten grondslag - en het mengsel van gebrekkige taalvaardigheid en kernachtigheid, van primitiviteit en wijsheid komen we ook weer tegen in Lena en Willem.

De helden uit al deze voorstellingen zijn een soort oer-mensen: moeizaam en onversaagd, onwetend van de gedachten van andere mensen, zoeken zij naar de wetten van de dood (`Als je dood bent', mijmert Willem, `dan lig je onder de grond in de begrafenis') en van het leven.

Maar wat zien die wetten er voor jongens anders uit dan voor meisjes. Althans: op het eerste gezicht. Lena erkent alleen de wet van de liefde. Althans: op het eerste gezicht. Dieren, waar ze allergisch voor is; poppen, waar ze op kauwt; jongens, die ze tegen elkaar uitspeelt: Lena wil hen betoveren opdat zij altijd van haar zullen houden. `Ik ben de liefdesmaker', zegt Lena machtsbewust.

Macht, lijkt Floor Huijgen te willen zeggen, is uiteindelijk voor beide seksen de opperste wet - en slechts de wegen erheen zijn verschillend. Terwijl Willem zich weert met harnassen en mariënkolders, bewapent Lena zich met een kanten jurk en balletschoentjes. Hun krachtmeting vindt plaats in een gymzaal, een echte. Willem rent daarin druk rond; Lena doet kalm een dansje: hoe meer jongens zich uitsloven, des te minder zij meisjes imponeren.

De slotscène is er een met een heleboel zand. Kruiwagens vol gooit Willem ervan op de vloer en ook, uit baldadigheid, tegen de schoolbankjes van de tribune. Als hij klaar is trekt hij in het zand een cirkel. Daar lokt hij Lena in. Hij maakt van modder een voorraadje kogels; zij strooit het droge zand, dat ze liefdesspul noemt, als een fee in denkbeeldige ogen. En in de ogen van Willem, die kwaad wordt. Bert Luppes en Frieda Pittoors, want zij zitten daar in die zandbak, zijn kinderen zonder onschuld. Juist dat maakt de voorstelling mooi.

Voorstelling: Lena en Willem, door Theatergroep Hollandia en Theater Bis. Tekst: Lex Bohlmeijer. Regie: Floor Huygen. Vormgeving: Elian Smits. Spel: Bert Luppes en Frieda Pittoors. Gezien 13/10 voormalige IVO-MAVO, Den Bosch. T/m 5/11 aldaar; vóór aanvang (20u30) verzamelen in Theater Bis. Res. (073) 6131363.