`Hercules niet goed onderzocht'

Het oriënterend onderzoek van de marechaussee naar de Herculesramp was ,,onzorgvuldig en onvolledig''. Tot die conclusie komt advocaat-generaal E. van den Boezem in 1997 in een interne notitie aan procureur-generaal Steenhuis van het Arnhemse openbaar ministerie.

Tijdens het ongeluk met een Belgisch Herculestoestel kwamen op de vliegbasis Eindhoven in 1996 37 militairen van het fanfarekorps van de landmacht om het leven. Het aantal slachtoffers viel zo hoog uit omdat de brandweer pas een half uur na de crash te horen kreeg dat er passagiers aan boord van het brandende toestel waren.

De notitie van Van den Boezem, die zaterdag door de actualiteitenrubriek Nova en het Eindhovens Dagblad naar buiten werd gebracht, was voor het Arnhemse OM reden om een onderzoek in te stellen naar de rol van de leidinggevenden tijdens de ramp. Volgens persofficier P. Frielink zijn daarmee eerdere tekortkomingen goedgemaakt. ,,Er is een zeer uitgebreid vervolgonderzoek ingesteld.''

Direct na de ramp zijn de geldende dienstvoorschriften en calamiteitenplannen herschreven. De originele documenten ontbreken echter in het dossier, constateert Van den Boezem. Het OM zag geen reden dit nader te onderzoeken, ,,aangezien deze stukken niet relevant zijn voor het strafrechtelijk onderzoek''. Het OM kon vanmorgen niet aangeven of de originelen inmiddels wel boven water zijn.

Vorige week maakte het openbaar ministerie bekend dat er geen vervolging zal worden ingesteld tegen de commandant van de vliegbasis. Of de brandweercommandant en de luchtverkeersleider zullen worden vervolgd beslist het OM zo mogelijk nog deze week.

Bij het vervolgonderzoek naar de Hercules-ramp zal ook rekening worden gehouden met een passage uit een conceptrapport die in het het eindrapport van de Inspectie voor de Gezondheidszorg niet voorkomt.

Het conceptrapport van november 1996 vermeldt dat bij het koelen van de gewonden na de ramp zoveel bluswater is gebruikt, dat gewonden zouden kunnen zijn verdronken. Volgens het ministerie van VWS is deze passage in het eindrapport van 1997 geschrapt, omdat het om de verklaring van één verpleegkundige betreft. In een reactie schrijft het College van Procureurs Generaal echter dat het OM gaat bekijken of ,,de informatie die dit concept suggereert haar gewicht kan toevoegen aan het bewijs.''

In de Tweede Kamer klinkt de roep om een parlementair onderzoek naar de Hercules-ramp steeds luider. PvdA, D66, GroenLinks en de SP (samen 75 zetels) zijn voorstander van zo'n onderzoek. VVD en CDA willen eerst de conclusies van het justitiële onderzoek naar de ramp afwachten. De PvdA'er Zijlstra noemt het ,,dramatisch voor de overlevenden en nabestaanden '' dat er steeds nieuwe onthullingen over de Hercules-ramp in de publiciteit komen. Hij vindt daarom een parlementair onderzoek noodzakelijk. D66 was tot nu toe terughoudend met het instellen van een onderzoek, maar na de nieuwe onthullingen ziet de partij daar wel aanleiding toe.