Topman Rabo zit bovenop internationale expansie

Rabobank maakte vanochtend bekend een alliantie met het Duitse DG te hebben gesloten. De twee coöperatieve banken willen meer partners om in Europa hun partijtje mee te blazen. ,,Fuseren zit ons in het bloed.''

Als Hans Smits van de Rabobank iets geleerd heeft van de verliezen op het internationale zakenbankieren (Rabo International) dan is het wel de noodzaak ,,om er boven op te zitten.'' Geen wonder dat hij samen met zijn Duitse partner Bernd Thiemann de top van het samenwerkingsverband DG-Rabo International vormt.

Sinds de komst van Smits in maart van dit jaar is de Rabobank een andere koers ingeslagen. Nederland werd toch een beetje te klein voor de relatief grote Rabobank. Herman Wijffels, die de bank vele jaren leidde, stond altijd sceptisch tegenover buitenlandse uitbreiding. In kostenbesparingen door internationale fusies geloofde hij nauwelijks en hij besteedde zijn aandacht meer aan binnenlandse fusies zoals recent bleek bij de mislukte toenadering tot Achmea. Bij nieuwkomer Smits ligt dat anders. ,,Ik ben niet sceptisch, maar wel gezond kritisch ten opzichte van die mogelijke kostenbesparingen. Maar het ligt toch voor de hand dat er op het gebied van internetbankieren heel veel geld valt te besparen wanneer je internationaal samenwerkt. Ik geloof er niet in om alles zelf te doen.''

Hans Smits heeft zijn doelstellingen na een half jaar voorzitterschap van de Rabobank redelijk helder voor ogen. De coöperatieve broeders, zoals Rabobank, DG, de Belgische KBC en ook het grote Crédit Agricole in Frankrijk moeten de handen ineen slaan om niet overvleugeld te worden door de concurrentie die al eerder met een paspoort op zak op overnamepad is gegaan. DG en Rabobank maakten vanochtend hun eerste stap bekend. ,,Binnen één of twee jaar hopen we een alliantie te hebben van zo'n vier partners die gezamenlijk hun internationale klanten bedienen. Met zo'n structuur zijn we voldoende gewapend tegen de consolidatie in de financiële sector in Europa.''

De Rabo-topman ontkent dat hij de acquisities van ABN Amro (Banco Real, belang Banca di Roma), ING (BBL, BHF) en Fortis (Generale Bank) met lede ogen heeft moeten aanzien. Van afgunst is geen sprake, zelfs niet van achterstand. ,,Het is namelijk maar hoe je het bekijkt. Wij hebben nooit de ambitie gehad om los van onze klanten een geweldige positie in het buitenland te willen bekleden. Wij hoeven niet per se in Amerika of Italie te zitten. Het enige wat wij willen is onze klanten volgen.'' Door het coöperatieve karakter van de bank zijn grote overnames niet mogelijk omdat er geen nieuwe aandelen kunnen worden uitgegeven. Om niet de hoogste kredietwaardigheid kwijt te raken (triple A) kan de Rabobank niet meer dan 1 miljard euro uittrekken voor een overname.

Mogelijk hadden de lagere ambities van Wijffels op het internationale vlak ook te maken met het debacle van Rabo International, de dochter die sinds 1996 allerhande zakenbankactiviteiten voor grote klanten verricht. Dit onderdeel verloor vele honderden miljoenen en werd na een harde sanering eerder dit jaar beperkt in de ambities: slechts voor de voedings- en agribusiness is men nu nog actief. Dat DG op andere bedrijfssegmenten de nadruk heeft gelegd (zoals in telecom en informatietechnologie) zegt Smits niet te hinderen.

Rabo International bijt met de internationale divisie van DG de spits af. Via een joint-venture worden de internationale klanten bediend. Smits benadrukt dat het om een eerste stap gaat. ,,Er is nog niets besloten, maar ik kan me voorstellen dat we ook gezamenlijke activiteiten op bijvoorbeeld vermogensbeheer en verzekeringen gaan doen. Ook via aparte samenwerkingsverbanden. Eigenlijk overal waar je nuttige schaalvergroting kan realiseren.''

Dat betekent dat dochters als Robeco en Interpolis deels in vreemde handen komen. ,,Dat klopt. We hebben wel gezegd dat de coöperatieve banken gezamenlijk altijd de meerderheid moeten houden.'' In 2005 hoopt Smits zelfs een deel van de administratieve rompslomp, de zogeheten back-office, gezamenlijk en dus efficiënter te kunnen doen.

De vonk tussen Smits en DG-bestuursvoorzitter Thiemann sprong over toen de voormalige Schiphol-directeur aan een Europees kennismakingsrondje bezig was. ,,De komende zes maanden gaan we de structuur verder uitwerken. Woensdag hebben we de andere coöperatieve banken in Europa ingelicht.''

Haast heeft de Rabobank niet. Een overname is hap-slik-weg. Fuseren vereist veel meer gevoel. ,,Dat zit coöperaties in het bloed'', overdrijft Smits. ,,Wij nemen de tijd. De fusie tussen de Boerenleenbank en de Raiffeissenbank in 1972 is pas in de jaren tachtig daadwerkelijk tot bloei gekomen.''