VVD-senatoren weer probleem voor de coalitie

Een meerderheid van de Tweede Kamer en het kabinet willen de politieke rol van de Eerste Kamer ingrijpend beperken. Over de te volgen strategie wordt binnen de coalitie verschillend gedacht.

Kern van het probleem is dat de Eerste Kamer zelf moet meewerken aan het wijzigen van de positie van de senaat. Evenals in de Nacht van Wiegel, half mei, toen een grondwetswijziging voor invoering van een correctief referendum werd afgestemd, vervult de VVD-fractie in de Eerste Kamer een sleutelrol in deze kwestie. De VVD-fractie in de Tweede Kamer is bereid mee te werken aan maatregelen die voor de liberale Eerste-Kamerfractie vooralsnog onaanvaardbaar zijn.

De Tweede Kamer wil het vetorecht van de Eerste Kamer drastisch beperken. Binnen de paarse coalitiefracties groeit steun voor een constructie waarbij wetsvoorstellen alleen bij tweederde meerderheid kunnen worden verworpen.

Wetsvoorstellen die in de senaat worden afgewezen met meer dan de helft en minder dan tweederde van de stemmen, zouden naar de Tweede Kamer moeten worden terugverwezen. De Tweede Kamer zou vervolgens het laatste woord moeten krijgen bij de behandeling van deze teruggestuurde wetsvoorstellen.

Dit voorstel voor het verlenen van zogenoemd `terugzendrecht' aan de Eerste Kamer heeft voor het zomerreces intern al de steun gekregen van de VVD-fractie in de Tweede Kamer. Formeel heeft de fractie nog geen standpunt ingenomen, zoals VVD-woordvoerder Brood gisteren stelde bij de behandeling van de begroting van Binnenlandse Zaken. Om tactische redenen wacht de VVD-fractie op een notitie van het kabinet, die volgende maand wordt verwacht.

Minister Peper zei vanmorgen desgevraagd dat hij in zijn notitie ,,alleen een opsomming van mogelijke varianten'' zal opnemen. Hij zei nog niet te weten ,,of het kabinet al voorkeuren zal uitspreken, gezien de gevoeligheid van het onderwerp''.

De D66-fractie in de Tweede Kamer overwoog vanmorgen een motie in te dienen waarin wordt gepleit voor het oprichten van een ,,verenigde commissie'' van Tweede- en Eerste-Kamerleden.

Volgens D66'er Scheltema is ,,een onorthodoxe aanpak'' noodzakelijk om te voorkomen dat deze vorm van staatskundige vernieuwing opnieuw wordt gehinderd door de VVD-senaatsfractie.