De rode ballon van Lafontaine

Bij de ingang lagen buttons met de tekst `Het hart slaat links', en in de zaal stuiterde een grote rode ballon in de vorm van een hart. Oskar Lafontaine, de Duitse sociaal-democraat die op 11 maart van dit jaar opstapte als minister van Financiën en partijvoorzitter van de SPD, gaf een persconferentie op de Buchmesse. Zijn boek, Das Herz schlägt links, kwam gisteren uit, maar was in de afgelopen weken in de pers al druk bediscussieerd. ,,Nog nooit is over een auteur zó geoordeeld voordat zijn boek was verschenen'', stelde Lafontaines uitgever bij Econ Verlag dramatisch. Krokodillentranen, want meteen daarop vertelde hij dat er van Das Herz... al 250.000 exemplaren zijn besteld. ,,Dat is heel wat meer dan van het laatste boek van Günter Grass.''

De verwijzing naar de Nobelprijswinnaar voor literatuur, die morgen in Frankfurt de pers te woord zal staan, was niet toevallig. Naar aanleiding van de berichten over Lafontaines nestbevuilerij heeft Grass zijn SPD-kameraad officieel de vriendschap opgezegd en aangeraden naar Frankrijk te verhuizen. ,,Van Grass moet ik mijn mond houden en rode wijn drinken'', zei Lafontaine toen hem naar zijn verhouding met de Nobelpreisträger werd gevraagd. ,,Het is toch te gek voor woorden dat een schrijver iemand beperkt in zijn vrijheid van meningsuiting.''

Aan woorden geen gebrek bij Lafontaine. Voordat hij inging op vragen van journalisten gaf hij in hoog tempo een samenvatting van zijn boek, dat hij karakteriseerde als `een soort lange partijrede over de weg die de sociaal-democratie moet volgen'. Maar de aanwezige journalisten waren matig geïnteresseerd in Lafontaines betoog. Hun vragen gingen vooral over het feit dat hij zijn boek bij het vermaledijd-rechtse Springer-concern had ondergebracht en over het enorme voorschot (500.000 mark) dat hij had bedongen. ,,Sociale rechtvaardigheid is niet dat je van je persoonlijke inkomen afziet, maar dat je pleit voor hogere belastingen'', repliceerde Lafontaine, die alleen even van zijn stuk gebracht leek toen hem werd gevraagd of hij na dit kritische boek misschien een nieuwe partij wilde oprichten. ,,U staat hier tegenover iemand die 30 jaar binnen de SPD heeft gewerkt en die daarbij bijna zijn leven heeft verloren'', zei hij met een verwijzing naar de aanslag die een paar jaar geleden op hem gepleegd werd. ,,Over zo'n vraag wil ik niet eens nadenken; dat zou u moeten respecteren.''