Spanningen over verdrag kernproeven lopen op

Een groep bezorgde Republikeinen en Democraten in de Amerikaanse Senaat probeert op het laatste moment te voorkomen dat het verdrag dat kernproeven verbiedt in stemming wordt gebracht. Trent Lott, de Republikeinse meerderheidsleider, zei dat hij vandaag over een eventueel uitstel van de stemming zou beslissen.

De militaire staatsgreep in Pakistan zal volgens Lott geen invloed hebben op de behandeling van het verdrag. Als de stemming niet wordt uitgesteld, dan zal ik zonder aarzeling tegen stemmen, aldus de meerderheidsleider.

De Democraten en president Clinton erkennen dat ze lang niet de tweederde meerderheid hebben die nodig is voor ratificatie van het verdrag. Ze pleiten daarom uit alle macht voor uitstel van de stemming, die op dit moment vrijwel zeker op verwerping van het zogeheten Comprehensive Test Ban Treaty (CTBT) zou uitlopen. Juist om die reden willen veel Republikeinen het wèl op een stemming laten aankomen.

Na koortsachtig overleg tussen vooraanstaande senatoren van beide partijen, zowel voor- als tegenstanders van het verdrag, leek een oplossing gisteren dichterbij gekomen. De Democraten boden aan, bij monde van hun leider Tom Daschle, om het verdrag niet meer aan de orde te stellen tot er in 2001 een nieuwe president en een nieuw Congres zijn aangetreden. De Republikeinen hadden geëist dat Clinton hen die garantie zou geven, maar de president weigert dat. Als Clinton die belofte zou geven, zei zijn woordvoerder Joe Lockhart gisteren, dan zou de boodschap voor de rest van de wereld zijn ,,dat we tot 2001 uit de proliferatie-business zijn. Dat is geen verantwoordelijke positie voor een Amerikaanse president''.

Maar Daschles belofte lijkt voor de meeste Republikeinen voldoende om met uitstel akkoord te gaan. De Democratische leider moet uit zijn schriftelijk vastgelegde belofte dan wel de toevoeging schrappen dat hij zich het recht voorbehoudt om in bijzondere omstandigheden op zijn toezegging terug te komen.

De Republikeinse senator John Warner, voorzitter van de commissie voor de strijdkrachten, en de Democraat Daniel Patrick Moynihan, voerden de lobby voor uitstel aan. Volgens Warner is het verdrag niet goed, maar kan het na uitstel met enkele aanpassingen worden verbeterd.