Opschudding over besluit Soeharto niet te vervolgen

Het besluit van het openbaar ministerie om het gerechtelijk onderzoek naar de financiële handel en wandel van oud-president Soeharto met ingang van vandaag te staken, heeft in Indonesië grote opschudding gewekt. De vorige week gekozen voorzitter van het Volkscongres, Amien Rais, sprak van een ,,stompzinnige beslissing''.

De hoogste openbare aanklager van het land, waarnemend procureur-generaal Ismudjoko, meldde gisteren dat het nu al een jaar durende onderzoek naar mogelijke corruptie begaan door Soeharto bij gebrek aan bewijs wordt beëindigd. De naspeuringen van het openbaar ministerie zouden geen aanwijzingen hebben opgeleverd dat door Soeharto voorgezeten liefdadige stichtingen de wet hebben overtreden.

Het gaat om vier stichtingen die hun fondsen wierven door geld in te houden op ambtenarensalarissen en bijdragen te heffen van staatsbedrijven. Het vermoeden bestaat dat deze stichtingen in strijd met de statuten op zachte voorwaarden geld hebben geleend aan vrienden en verwanten van de president. Soeharto heeft de stichtingen, met een gezamenlijk vermogen van 5,7 triljoen rupiah (bijna 2 miljard gulden), kort nadat hij op 21 mei vorig jaar aftrad overgedragen aan de staat. Ismudjoko zei geen bewijzen te hebben gevonden dat de stichtingen misbruik hebben gemaakt van openbare middelen.

De beslissing om het gerechtelijk onderzoek te staken komt drie dagen voordat president Habibie, Soeharto's protégé en opvolger, zich tegenover het Volkscongres moet verantwoorden voor zijn anderhalf jaar durende overgangspresidentschap. De meeste fracties in het congres, het 500 leden tellende parlement uitgebreid met 200 afgevaardigden van gewesten en maatschappelijke organisaties, hebben zware kritiek op Habibie wegens zijn aarzelingen om Soeharto gerechtelijk te vervolgen voor malversaties tijdens diens 32-jarige bewind. Habibie heeft in zijn korte ambtsperiode al twee procureurs-generaal die belast waren met het onderzoek naar Soeharto's praktijken de laan uitgestuurd.

De moslimpoliticus Amien Rais, die begin vorige week tot voorzitter van het Volkscongres werd gekozen, nam vandaag in een eerste reactie geen blad voor de mond. ,,Het openbaar ministerie'', zei Rais, ,,is kennelijk nog niet hersteld van oude ziekten. Ik bespeur een sterk politiek element in deze stap. Dit is een stompzinnige beslissing.''

Enkele vooraanstaande Indonesische juristen, onder wie een gewezen assistent-procureur-generaal, Antonius Sujata, en woordvoerders van organisaties voor rechtshulp, zeiden vanmorgen dat het Volkscongres Ismudjoko ter verantwoording dient te roepen. Sujata noemde het ,,uiterst vreemd'' dat dezelfde Ismudjoko nog maar enkele dagen geleden verklaarde over aanwijzingen te beschikken dat de stichtingen in kwestie misbruik hadden gemaakt van hun fondsen.