Geen steun in Senaat voor kernverdrag

President Clinton erkent dat er in de Amerikaanse Senaat onvoldoende steun bestaat voor ratificatie van het verdrag dat kernproeven verbiedt. Hij wil daarom uitstel van de stemming over het verdrag.

Maar de leider van de Republikeinse meerderheid in de Senaat, Trent Lott, lijkt daar weinig voor te voelen. De senatoren begonnen gisteren aan hun formele debat over het verdrag, waar bijna alle Republikeinen scherp tegen gekant zijn. Lott noemt het verdrag gevaarlijk. Voor ratificatie is een tweederde meerderheid (67 stemmen) vereist. De stemming staat voor dinsdag op het programma.

Clinton beschouwt ratificatie van het verdrag als een van de prioriteiten van zijn buitenlandse beleid. Ook de Europese bondgenoten van de VS dringen sterk aan op ratificatie; premier Blair, bondskanselier Schröder en president Chirac lieten gisteren zelfs een advertentie plaatsen in The New York Times om de Senaat onder druk te zetten.

Begin deze week beloofde Clinton nog een intensieve lobby-campagne om het vereiste aantal senatoren over de streep te trekken. Maar gisteren, tijdens een persconferentie in Ottawa, waar hij besprekingen voerde met de Canadese premier Chrétien, pleitte Clinton voor uitstel van de stemming met enkele maanden of zonodig zelfs een jaar.

Maar hij ging niet akkoord met de voorwaarden die de Republikeinen aan uitstel hebben gesteld. Zij willen dat de president schriftelijk bevestigt dat hij akkoord gaat met uitstel en dat hij belooft dat hij er niet op zal aandringen het volgend jaar alsnog in stemming te brengen. Dat zou betekenen dat het tijdens zijn presidentschap niet meer aan de orde komt en dat het geen rol zal spelen in de komende verkiezingscampagne.

Democraten in de Senaat dreigden de stemming dinsdag te zullen blokkeren via procedurele obstakels, waarvoor maar 51 stemmen in plaats van een tweederde meerderheid nodig zijn. Ze verwijten de Republikeinen dat zij het verdrag twee jaar lang niet op de agenda zetten, terwijl ze het nu na een haastig debat willen verwerpen.

Achter de schermen proberen vooraanstaande Republikeinen en Democraten overeenstemming te bereiken over uitstel van de stemming. Verwerping van het verdrag is volgens minister van Buitenlandse Zaken Albright ,,een tragedie voor de nationale veiligheid''.

Clinton en vertegenwoordigers van 153 landen tekenden het kernstopverdrag in 1996, maar het wordt van kracht als 44 (potentiële) kernmachten het ratificeren. Dat hebben 26 landen tot dusver gedaan.