Duits voorstel voor compensatie dwangarbeiders

Duitsland is bereid ruim zes miljard mark te betalen aan voormalige dwangarbeiders uit de Tweede Wereldoorlog. Dat heeft Otto Graf Lambsdorff, die namens de Duitse regering en het bedrijfsleven de onderhandelingen voert, in Washington gezegd. Het voorstel is door advocaten van de dwangarbeiders als ,,weerzinwekkend'' van de hand gewezen.

Mel Weiss, een van de advocaten, zei in een reactie dat het voorstel ,,ernstige schade heeft berokkend'' aan de Duitse regering en de het Duitse volk. Volgens Weiss betekent het voorgestelde bedrag naar de maatstaven van 1940 niet meer dan ongeveer 600 miljoen mark, terwijl de Duitse industrie na de oorlog ,,over de ruggen van deze slachtoffers'' snel heeft kunnen groeien. Een andere advocaat, Edward Fagan, zei dat de Duitsers probeerden hun morele schuld ,,voor een koopje'' af te betalen.

Lambsdorff is niet verbaasd over de kritiek. In een telefonisch vraaggesprek met de Duitse radio verklaarde hij rekening te hebben gehouden met een afwijzing van het voorstel. Maar hij zei dat het bedrag voldoende was om te voorkomen dat de advocaten van de onderhandelingstafel zouden weglopen. Lambsdorff gaat ervan uit dat het zeker nog tot volgend jaar zomer zal duren voordat de partijen het eens zijn.

Duitsland is bevreesd dat het stuklopen van de onderhandelingen zal leiden tot boycot-acties tegen Duitse bedrijven. Een van de eisen van de Duitse onderhandelaars is daarom dat er, na de inwerkingtreding van het fonds, een einde moet komen aan dreigementen met nieuwe processen en schadeclaims. De Amerikaanse regering is ook geen voorstander van juridische stappen tegen Duitsland. Volgens het ministerie van Buitenlandse Zaken zullen meer mensen zijn geholpen en ze zullen sneller hun geld krijgen.

De advocaten hebben nooit openlijk gezegd hoe hoog hun eis is, er worden bedragen genoemd van 40 miljard gulden en meer. Volgens een van de slachtoffer-organisaties zou het Duitse fonds ongeveer 12 miljard mark moeten bevatten, om iedereen die ervoor in aanmerking komt ten minste 10.000 mark uit te betalen.

Het Duitse weekblad Der Spiegel berichtte vorige maand dat er volgens een onderzoek van historicus Lutz Niethammer, in opdracht van de Duitse regering, nog ongeveer 875.000 mensen leven die recht hebben op compensatie, onder wie 232.000 mensen die in concentratiekampen hebben gezeten. Uitgaande van een betaling van 10.000 mark per persoon, zou dat neerkomen op een fonds van bijna 10 miljard mark. (Reuters, AP, AFP)