Higher learning

Maatschappelijk engagement is een mooi ding, zolang het tenminste binnen de politieke arena gehouden wordt. Zodra politieke of morele boodschappen verpakt worden in celluloid en film overgaat in pamflettisme, is het resultaat zelden interessant. Dit geldt helaas ook voor Higher Learning, de derde speelfilm van John Singleton, maker van het bejubelde Boyz N the Hood en het verguisde Poetic Justice.

Higher Learning speelt zich af op de campus van de fictieve Columbus University, een gecomprimeerde en gepolariseerde versie van de Amerikaanse maatschappij. Deze exemplarische microkosmos wordt bevolkt door naïeve California girls, naar rap luisterende militante zwarte nationalisten, bleke neonazi's met groteske hakenkruisen op hun borst getatoeeerd, sensitieve lesbiennes en brallende corpsballen. Uit deze stoet van bordkartonnen stereotypen licht de regisseur twee personages aan de hand waarvan hij de racistische en seksistische vooroordelen schetst die binnen de universiteit leven. Malik, een Afro-Amerikaan met een sportbeurs, wordt heen en weer geslingerd tussen de adviezen van zijn professor, die de nadruk legt op hard werken en het belang van een goede opleiding, en die van zijn vriend Fudge (gespeeld door rapper Ice Cube) die zijn beurs bestempelt als een vorm van moderne slavernij. Het domme blondje Kristen wordt op een studentenfeestje verkracht, waarna een oudere lesbienne zich over haar ontfermt en zij zich aansluit bij een radicale feministische actiegroep.

In Higher Learning wordt iedere vorm van onrecht op bijna utilitaristische wijze gekoppeld aan een personage. Het script ontbeert iedere vorm van relativering of dubbelzinnigheid, die het doordreunende moralisme zou kunnen verlichten. De personages zijn allemaal zo plat als een dubbeltje en iedereen is inderdaad wat hij of zij op het eerste gezicht lijkt te zijn. De dialogen komen nergens boven het niveau uit van ongenuanceerd sloganisme en holle retoriek met een waarheidsgehalte dat even vanzelfsprekend als simplistisch is. Het resultaat is dat Singletons film een voorbeeld is geworden van dezelfde kleingeestigheid waartegen de regisseur zich juist verzet.

Higher Learning (John Singleton, VS, 1995), Net5, 21.30-23.45u.