Laat me erin of ik schiet

Twee discotheken in Delft en Den Haag werden gisterochtend onder vuur genomen door klanten die de toegang was geweigerd. Schieten op de deur van de disco lijkt sinds de schietpartij januari dit jaar in Gorinchem, waar twee meisjes omkwamen, een nieuw fenomeen.

De bel voor de laatste ronde klinkt zondagochtend om 4.00 uur in Speakers, een café-restaurant annex discotheek in Delft. Nog geen half uur later liggen alle bezoekers op de grond. Aan de voordeur haalt een man een wapen tevoorschijn en schiet.

Dezelfde man was even tevoren óók aan de deur geweest, samen met een paar vrienden. Hij wilde de disco binnen. Dat kan niet, zei de portier, wijzend op de klok. De man dreigde onmiddellijk met een vuurwapen terug te komen en deed dat ook, om 4.40 uur, in gezelschap van een blonde man. De portiers zagen hem een voorwerp uit zijn jas halen en hoorden een knal. Een woordvoerder van Politie Haaglanden: ,,Hij was geen beste schutter.'' Zijn hele magazijn van vijftien kogels schoot hij van grote afstand leeg. In de glasbak, geparkeerde auto's en op de discotheek. Een kogel raakte de deur. Niemand raakte gewond. De portiers hadden op tijd gewaarschuwd.

Den Haag, ook zondagochtend, ongeveer dezelfde tijd. Bij discotheek Bodrum aan de Herengracht willen drie jongens van 17 en 20 jaar naar binnen. Dat mag niet, ze hebben de verkeerde kleren aan, vinden de portiers. Dat pikken ze niet. Zij pakken meteen hun wapen en schieten één keer in de lucht en één keer gericht, zegt de politie. Het loopt weer goed af: geen gewonden en geen schade.

Geschoten werd er al vaker in en rond discotheken. In november vorig jaar raakte Lucy Kluivert, een nichtje van de voetballer, in een Amsterdamse disotheek gewond, nadat een man haar op de dansvloer van dichtbij in de borstkas had geschoten. De man was kwaad omdat Lucy niet met hem wilde dansen. In september van dat jaar werd de 25-jarige Donovan van Rooten in de Arnhemse discotheek La Perranda van dichtbij doodgeschoten. Eerder dat jaar werd de 27-jarige Erik-Jan den Haan dodelijk getroffen door een verdwaalde kogel in discotheek Nikita's in Tiel.

De ene keer dat er na schoten van buitenaf doden vielen, ligt nog vers in het geheugen. In de nacht van 9 op 10 januari van dit jaar vallen er twee doden in muziekcafé Bacchus in de Kerksteeg in Gorinchem. De broers Fuat en Zaim en hun zwager Osman Ö. worden na een ruzie met enkele Albanezen uit de disco gezet. De drie komen terug met een vuurwapen en lossen in totaal twaalf schoten op de deur van de discotheek. De kogels slaan dwars door het houtwerk: de 18-jarige Marianne Roza en de 17-jarige Froukje Schuitmaker komen om het leven, een derde meisje raakt gewond. In mei van dit jaar veroordeelde de rechtbank in Dordrecht Fuat en Zaim Ö. tot zestien jaar gevangenisstraf.

Schieten op de deur en de portiers lijkt sinds `Gorinchem' een nieuw fenomeen. Op zaterdag 16 januari lopen naar schatting twintigduizend mensen in een stille tocht door Gorinchem om te protesteren tegen `zinloos geweld'. Nog dezelfde nacht lost een man vier schoten op de deur van discotheek Luxor in Arnhem. Omdat de deuren van Luxor van kogelvrij glas zijn, raakt niemand gewond. Op 15 maart opent een man in Amsterdam het vuur op de deur van Escape, waarbij geen gewonden vallen. Op 18 april van dit jaar schiet een man op de deur van discotheek Barocca aan de Wijnhaven in Rotterdam. Opnieuw worden de kogels gestuit door kogelwerend glas.

Vorige week nog was de eerste nationale stille tocht tegen zinloos geweld in Den Haag. Tweeduizend deelnemers liepen mee, scholieren uit Gorinchem liepen voorop. En nu, zegt Ans Groenewegen van Koninklijke Horeca Nederland, hadden we dit weekeinde op een haar na Gorinchem in Delft en Den Haag. ,,Het is opvallend dat de agressie wordt opgewekt juist omdat de ondernemers en de portiers hun werk doen.''

Uit een recent onderzoek van de Erasmus Universiteit Rotterdam blijkt dat 97 procent van de bezoekers zich veilig voelt in het café of de discotheek. ,,De problemen ontstaan aan de deur, op de grens met het publieke domein.'' Hoewel iedereen het gevoel heeft dat het vuurwapenbezit in Nederland de laatste tien jaar sterk is gestegen, zijn er geen harde cijfers die dat kunnen bevestigen. In 1988 werden er landelijk 1.799 illegale vuurwapens in beslag genomen, zo blijkt uit cijfers in de nota `Aard en omvang naar vuurwapencriminaliteit in Nederland' van het Korps Landelijke Politiediensten (KLPD). Vorig jaar waren het er 2.000.

Wel steeg het aantal dodelijke slachtoffers als gevolg van schietpartijen sterk. Begin jaren tachtig schommelde het aantal dodelijke slachtoffers bij schietpartijen nog rond de twintig, tegenwoordig ligt het aantal slachtoffers ruim boven de honderd. Veel slachtoffers vallen tijdens `het stapavondje'.Veiligheidsmaatregelen zijn er genoeg. Camera's aan de deur, detectorpoortjes, en portiers met een kogelvrij vest en een diploma op zak. De portiers hebben tijdens hun opleiding geleerd om beleefd te vragen aan klanten of ze hen mogen fouilleren. Alles om agressie te voorkomen. De strenge regels van horeca-ondernemers leiden er ook toe dat er toelatingsregels zijn. Een klant die dronken is, agressief, of fout gekleed, komt de deur niet in. En dat roept weer een nieuw soort agressie op. Tweehonderddertig gemeenten hebben inmiddels een `geïntegreerd horecabeleid' ingevoerd, in overleg met de politie. ,,Discobezoekers moeten zich ook veilig voelen zodra ze de deur van het pand uitstappen'', zegt Groenewegen van Koninklijke Horeca Nederland.

In Den Haag zijn twee verdachten vrijwel onmiddellijk na de schietpartij aangehouden in een andere discotheek, Illusion. Bezoekers van Bodrum konden de daders precies omschrijven. De politie pakte de derde verdachte nog dezelfde nacht op in zijn woning. De dader van de schietpartij in Delft is nog niet gevonden.