Marokko laat Serfaty terugkeren

De Marokkaanse oppositiepoliticus Abraham Serfaty, eeuwige en beroemdste tegenstander van wijlen koning Hassan II, is gisteren na een ballingschap van acht jaar in Frankrijk in Marokko teruggekeerd.

De terugkeer van Serfaty, die voor zijn verbanning 17 jaar gevangen zat, wordt gezien als eerste stap in een nieuw hervormingsbeleid van Hassans zoon en opvolger, koning Mohammed VI, en in het algemeen als diens eerste grote besluit. Koning Mohammed heeft in twee eerdere toespraken als zijn wil te kennen gegeven een sterk sociale politiek te voeren en van Marokko een rechtsstaat te maken – wat het land onder Hassan bepaald niet was, ook al verbeterde de situatie in diens laatste jaren. Wat dat betreft wordt veel verwacht van de redevoering die Mohammed over een week zal houden bij de opening van het nieuwe parlementaire jaar.

Serfaty (73), die in een rolstoel zat en werd vergezeld door zijn Franse echtgenote, werd bij zijn terugkeer begroet door minister van Justitie Omar Azzimane en talrijke mensenrechtenactivisten en andere sympathisanten. ,,Geliefde Serfaty, je bent het kind van het vaderland'', scandeerde de menigte op het vliegveld van Rabat. ,,Het is de mooiste dag van mijn leven'', zei Serfaty in een telefoongesprek met zijn zoon Maurice. ,,Met de clandestiniteit, de gevangenis en ballingschap bij elkaar opgeteld, heb ik 27 jaar lang niet in vrijheid geleefd in Marokko.''

Serfaty, oprichter en leider van een marxistisch-leninistische partij, werd in 1974 gearresteerd en in 1977 tot levenslange gevangenisstraf veroordeeld wegens samenzwering tegen de staat. Hij onderging in gevangenschap zware folteringen voor hij in 1991 onder druk van de Verenigde Staten werd vrijgelaten. Met name zijn weigering om terug te komen van zijn oproep tot onafhankelijkheid voor de door Marokko geannexeerde Westelijke Sahara had bij Hassan kwaad bloed gezet. Vervolgens werd hij in overeenstemming met een door de machtige minister van Binnenlandse Zaken Driss Basri ondertekende beschikking uit zijn staatsburgerschap ontzet, Braziliaan verklaard en uitgewezen. De autoriteiten mogen geen Marokkaanse staatsburgers uitwijzen.

Vorig jaar nog weigerde het Marokkaanse hooggerechtshof zich uit te spreken over de nationaliteit van Serfaty, wat wilde zeggen dat het uitwijzingsbevel van kracht bleef. Negen dagen geleden schreef Serfaty koning Mohammed een brief waarin hij diens toestemming vroeg om terug te keren, ,,om mijn plaats te hernemen bij de opbouw van een modern en democratisch Marokko onder het bewind van Uwe Majesteit de Koning''. ,,Ik dank Zijne Majesteit Koning Mohammed omdat hij snel heeft gereageerd op mijn verzoek'', zei Serfaty gisteren.

Volgens Serfaty's advocaat Abderrahime Berradi moeten op dit gebaar van Mohammed andere soortgelijke daden volgen, zoals met name de opheffing van de beperkende maatregelen tegen de moslim-fundamentalistische geestelijke Abdessalam Yassine. Deze staat sinds 1989 zonder vorm van proces onder huisarrest. (AFP, Reuters)