Brooklyn Museum sleept Giuliani voor rechter

De ruzie tussen de burgemeester van New York en het Brooklyn Museum of Art over een omstreden tentoonstelling van hedendaagse Britse kunst, is verder opgelopen. Het museum sleept de burgemeester voor de rechter, omdat hij gedreigd heeft miljoenen aan subsidie in te trekken uit onvrede over sommige kunstwerken.

De controverse draait om de expositie Sensation: Young British Artists from the Saatchi Collection, die in 1997 in Engeland al voor opschudding zorgde. Vorige week maakte burgemeester Rudolph Giuliani, een katholieke Republikein die in 2000 een gooi wil doen naar een zetel in de Senaat, bekend dat de tentoonstelling volgens hem kwetsend is en ,,sick stuff'' bevat. Vooral een met olifantenmest besmeurd portret van de Maagd Maria, van de kunstenaar Chris Ofili, is hem een doorn in het oog.

Overheidsgelden mogen volgens de burgemeester niet besteed worden aan belediging van godsdiensten. Hij kondigde aan dat het museum al zijn subsidie van de stad kwijtraakt (zeven miljoen dollar, een derde van de totale museumbegroting) als het de tentoonstelling niet snel afblaast. Maar na een mislukte poging om een compromis te bereiken, heeft het museum nu laten weten dat Sensation.. zaterdag gewoon open gaat, precies zoals aanvankelijk de bedoeling was.

Voor de rechter zal het museum betogen dat Giuliani niet het recht heeft om de subsidie in te trekken. Hij zou daarmee de vrijheid van meningsuiting, die is vastgelegd in het eerste amendement bij de grondwet, geweld aan doen. Het museum spant de rechtszaak aan, zei bestuursvoorzitter Robert Rubin gisteren, ,,in het belang van alle openbare instellingen - musea, universiteiten en bibliotheken - die zich wijden aan de vrije uitwisseling van ideeën en informatie, en ook in het belang van alle mensen die van dergelijke instellingen gebruik maken.''

Plaatsvervangend burgemeester Joseph Lhota liet daarop weten dat betaling van de subsidie vandaag gestopt zal worden. Lhota zit namens de stad in het museumbestuur, waar hij de enige stem tegen de tentoonstelling was. Giuliani, die gisteren in Washington was, kondigde aan dat hij de leiding van het museumbestuur zal afzetten. Een advocaat van het stadsbestuur omschreef de situatie als ,,een grote puinhoop. Vanaf nu is het de Derde Wereldoorlog''.

Ondertussen heeft de affaire zoveel opschudding veroorzaakt, dat ook de Newyorkse kardinaal O'Connor en Hillary Clinton zich erin hebben gemengd. De kardinaal viel Giuliani bij en zei dat de tentoonstelling oneerbiedig is tegenover alle godsdiensten en vooral het katholicisme. Maar de presidentsvrouw, die aast op dezelfde senaatszetel als Giuliani, noemde het dreigement van de burgemeester ,,een heel verkeerd antwoord''. Clinton nam wel afstand van de omstreden kunst, maar ze nam het tegelijk op voor de onafhankelijkheid van het museum.

Een groep van 33 culturele instellingen in New York heeft zich in een brief achter het Brooklyn Museum of Art geschaard. ,,De verwachting dat instellingen die gesteund worden door het stadsbestuur zich er voortaan van moeten vergewissen of stadsbestuurders tentoonstellingen of uitvoeringen niet aanstootgevend vinden, zal blijvende schade veroorzaken, niet alleen aan het Brooklyn Museum of Art, maar aan al onze instellingen en aan onze stad'', aldus de brief. Onder de ondertekenaars zijn culturele zwaargewichten als Philippe de Montebello, directeur van het Metropolitan Museum of Art, en Glenn Lowry, directeur van het Museum of Modern Art (MoMA).