BLAD MET GEZAG

Het was feest bij Der Spiegel twee weken geleden. Gerhard Schröder was er en de vroegere minister van Milieu en huidige CDU `Generalsekretarin' Angela Merkel ook. Samen met 900 anderen kwamen ze vieren dat een deel van de redactie van Hamburg naar Berlijn verhuisd was. Een mijlpaal in de geschiedenis van het blad, dat in 1946 begon als Diese Woche in Hannover. Een jaar later was de titel veranderd in Der Spiegel, een naam die binnen iets meer dan een decennium een begrip werd.

Het blad verwierf een reputatie in nietsontziend nieuwsjagen en onderzoeksjournalistiek. Carrières en reputaties sneuvelden dankzij Der Spiegel aan de lopende band. De uitgever van het blad, de roemruchte Rudolf Augstein, bleef in 1962 drie maanden in hechtenis toen het blad aantoonde dat toenmalig minister van Defensie Franz Josef Strauss er met de pet naar gooide.

Der Spiegel nam zijn bronnen in bescherming als het moest, menig informant kon rekenen op financiële steun. Ook economisch was het blad een groot succes, met elke week honderden adverteerders en met bijna een miljoen exemplaren had het ooit een van de hoogste oplages in Europa.

De afgelopen jaren is het slechter gegaan met Der Spiegel. Uitgever Augstein heeft lopen tieren tegen zijn redactie dat de scherpte er uit is, dat het roer om moet. De reden is de razendsnelle opkomst van Focus, een blad met veel minder politiek engagement, met korte stukjes, veel foto's en veel grafieken. Een blad dat perfect past bij de zapcultuur die de westerse wereld in zijn greep heeft. Een blad dat niet `sociale gerechtigheid' op zijn voorpagina zet (zoals Der Spiegel deze week), maar hoe de elektriciteitsrekening omlaag kan. Een blad dat niet de dochter van Liv Ullmann en Ingmar Bergmann interviewt (zoals Der Spiegel), maar Luciano Pavarotti. Een heel ander blad kortom. Een verhuizing naar Berlijn, het centrum van de macht, zal Der Spiegel goed doen.

(Tekst Z.C.A. Luyendijk)

    • Z.C.A. Luyendijk