Franse premier streeft naar een nieuw links elan

Frankrijks minister-president Lionel Jospin wil optreden tegen winstgevende bedrijven die personeel ontslaan of overmatig gebruikmaken van parttime werk. De maatregelen zijn een onderdeel van een pakket om de Franse regering een hernieuwd links elan te geven.

Jospin reageerde met deze en andere als `antiliberaal' geafficheerde voornemens op verwijten van stuurloosheid en `opschuiven naar rechts' die hem de laatste weken waren gemaakt. Aanleiding was onlangs de aankondiging door Michelin, de grootste bandenmaker in de wereld, van 20 procent winststijging én het ontslag van 7.500 mensen in Europa `om de concurrentie het hoofd te bieden'.

Jospin moedigde de bonden daarop aan tot een protestmaand, maar onthield zich van actie, zeggende: ,,Men moet niet alles van de staat verwachten''. Binnen de linkse regeringscoalitie werd hem een stille overgang naar het `sociaal-liberalisme' van Tony Blair verweten. Ook zijn eigen socialisten was Jospin een herformulering van de lijn verschuldigd. De socialistische parlementaire jaardagen, gisteren in Straatsburg, boden daartoe de gelegenheid.

In een 55 minuten durende toespraak gaf Jospin een ware catalogus van actief, links overheidsbeleid om de harde kanten van de huidige economische omschakeling van het land te begeleiden. Hij greep niet terug naar de terminologie van de geleide economie, maar sprak herhaaldelijk over het `reguleren' van de economie. Geen herinvoering van ontslagvergunningen, maar een bonus-malussysteem in de werkgeverspremies, afhankelijk van het ontslagprofiel van een bedrijf.

De Franse regeringsleider schetste een beleid dat uitging van vier hoofdlijnen: `solidaire en gedeelde groei', `nieuwe middelen ter regulering van de economie', `nieuwe vormen van solidariteit' en `het voortzetten van de modernisering van de samenleving en het toekennen van nieuwe rechten'. Jospin wil haast maken met gelijke kansen voor vrouwen en mannen in politieke ambten en meer doen om voortgaande scholing voor een ieder mogelijk te maken.

De toespraak van Jospin is met instemming ontvangen bij zijn eigen Parti Socialiste en de Groenen. De communistische regeringspartners vonden het te mager, terwijl rechts en de werkgevers klagen dat Jospin zand in de banenmachine strooit. Jospin heeft duidelijk een eigen versie willen definiëren van een modern, Frans socialisme dat noch Blair noch Schröder als loods nodig heeft.

Morgen spreken vooraanstaande Franse en Nederlandse socialisten achter gesloten deuren in Parijs over hun versie van een dergelijke weg vooruit. Van Nederlandse kant nemen daaraan deel fractievoorzitter Melkert en de staatssecretaris van Europese Zaken, Benschop. Diens collega Moscovici maakt deel uit van de Franse afvaardiging, evenals partijvoorzitter François Hollande.

Nieuwsanalyse: pagina 5