Gezin keert terug in Kamer nu er geld te verdelen is

Het gezin is weer terug in de Tweede Kamer. Het gelijk van het CDA of een economische wetmatigheid?

De ene na de andere fractie in de Tweede Kamer bepleitte gisteren, bij het debat over de begroting van volgend jaar, méér geld voor gezinnen met een laag inkomen. Maar hoe laat je dat `meer' terecht komen bij degenen die je wilt bereiken? Daarover verschillen de partijen van mening: meer kinderbijslag of meer geld voor de kinderopvang of meer geld voor studiekosten en onderwijs.

Zo stelt D66-leider De Graaf dat ,,mensen met lage inkomens extra zouden mogen profiteren van alle gunstige omstandigheden, vooral mensen met kinderen die voor hoge kosten staan''. Concrete bedragen per gezin noemt hij niet, wel dat het ene miljard dat het kabinet beschikbaar heeft voor lastenverlichting gerichter moet worden ingezet dan het kabinet nu doet.

Dat vinden coalitiegenoten PvdA en, hoewel wat omfloerst geformuleerd, VVD ook. De liberalen willen best meewerken aan eventuele gerichte inkomenssteun aan gezinnen, maar vinden vooral dat macro-economische problemen als de staatsschuld niet uit het oog verloren mogen worden.

De coalitie vindt de oppositie aan haar zijde. Ook het CDA wil gezinnen met kinderen bereiken via extra huursubsidie, kinderbijslag en een hogere tegemoetkoming in de studiekosten. GroenLinks haalt een oude verkiezingsbelofte van de premier uit de kast, de koppeling-plus. Is de groei meer dan 2 procent, zei Kok toen, dan moeten mensen met lage inkomens een extra koopkrachtverbetering krijgen. ,,Niet alleen mensen met een uitkering, maar ook mensen die hun inkomen via arbeid verkrijgen'', aldus Kok vorig jaar.

De SP ziet dé oplossing voor gerichte inkomenssteun voor minima met kinderen in het inkomensafhankelijk maken van de kinderbijslag. Daar ziet het kabinet niets in, want daardoor wordt de afstand tussen uitkering en loon alleen maar kleiner en dat demotiveert om te gaan werken. Met een verhoging van het arbeidskostenforfait dat alleen werkenden krijgen probeert het kabinet die afstand juist te vergroten.

Alsof de consensus van politieke partijen niet genoeg is, hebben de sociale partners in de Sociaal Economische Raad (SER) ook unaniem laten weten voor een extra koopkrachtverbetering van één procent voor minima met kinderen te zijn.

Lastenverlichting voor minima met kinderen, is kortom de mare. Aandacht voor het gezin komt in golven. Vorig jaar waren de dagen na Prinsjesdag gevuld met sombere economische vooruitzichten. Drie maanden later vlogen tijdens de behandeling van de begroting van Sociale Zaken de door alle partijen in het vooruitzicht gestelde extraatjes voor de gezinnen weer in het rond. Hetzelfde gold voor de verkiezingstijd in de eerste helft van 1998.

Daarvoor was het vooral het CDA dat het aandurfde met `het gezin' aan te komen. De christen-democraten hadden dit als de hoeksteen van de samenleving geclaimd. Toen was de zorg voor het gezin vooral een ideologisch debat. Nu is er geld over en is het tijd voor het uitdelen van extraatjes.