Eén jaar viagra, 80.000 recepten

Een jaar geleden werd de viagrapil in Nederland gelanceerd: een erectie à twintig gulden. Binnenkort wordt besloten of het pilletje moet worden opgenomen in het ziekenfondspakket.

Een op de zeven Nederlandse mannen boven de achttien lijdt aan erectiestoornissen, blijkt uit een onderzoek dat het NIPO vandaag presenteert ter gelegenheid van `Eén jaar viagra' in Nederland. Onder vijftigplussers is hun aandeel hoger: dertig procent. Als oorzaken noemen zij overmatig drankgebruik, stress of `weet niet'. Slechts vijf procent is volgens het onderzoek wegens de problemen in behandeling.

Is dat het geval, dan is er veel kans dat ze viagra krijgen voorgeschreven. Het blauwe pilletje, in de eerste plaats bedoeld voor mannen die impotent zijn door bijvoorbeeld een dwarslaesie, diabetes, hoge bloeddruk of depressie, kreeg een jaar geleden een stormachtig onthaal. Tot dan waren deze mannen aangewezen op vacuümpompen of zelf-injectie. Ook is het pilletje populair als lustopwekker voor gezonde mannen. Of de pil zo werkt , is onbewezen. Fabrikant Pfizer heeft altijd gezegd van niet.

Sinds de introductie van viagra zijn in Nederland 80.000 recepten uitgeschreven en gebruiken 25.000 mannen de deze pil, aldus fabrikant Pfizer.

Uroloog H.J. Arendsen van het Diaconessenhuis in Leiden meldt dat van allle mannen die hij viagra voorschrijft – sommige verwijst hij door naar psycholoog of internist – 75 tot 80 procent volgens hem goed reageert. Alleen bij dwarslaesies valt het resultaat tegen. ,,Wij hebben nogal wat dwarslaesiepatiënten die op prikjes staan. Die wilden de pil ook weleens proberen. Maar dat lukt dan niet.''

J.J.M. van Elsen (57), directeur in ruste van een ingenieursbureau, heeft sinds tien jaar problemen met erecties. ,,Als ik met een vrouw op stap ging werd hij wel half stijf, maar niet zo dat je naar binnen kon.'' Hoewel hij zegt dat niet zo'n probleem te vinden, ging hij naarstig op zoek naar de oorzaak. ,,Ik ben een doortastend iemand. Ik ga verder.'' Ziekenhuis in, ziekenhuis uit; er werd niets gevonden. Tussen de oren zat het ook niet, denkt hij. ,,Dan zou het de ene keer wel en de andere keer niet gaan. Dat was niet zo.''

En toen kwam viagra. Van Elsen is in Nederland een gebruiker van het eerste uur; hij deed mee aan onderzoek naar de pil toen die nog niet op de markt was. Zijn seksleven is sindsdien weer als vanouds, zegt hij. ,,De ene keer duurt het tien minuten, de andere keer een paar uur. Ik merk geen verschil met toen ik jonger was.'' Hij vindt het niet storend dat hij de pil, die hij ongeveer drie keer per week slikt, enkele uren van tevoren moet innemen. ,,Als ik zin heb om te vrijen, neem ik om een uur of negen een pil in. Dan ben ik bij mijn vriendin. Het is ook weleens voorgekomen dat we gewoon zijn gaan slapen. Dan doet de pil niets. Je moet wel actief worden.''

Volgens A.K. Slob, seksuoloog in het Rotterdamse Dijkzigtziekenhuis, is dat nog weleens een probleem. ,,Iemand neemt een pilletje in van twintig gulden en zijn partner heeft hoofdpijn en het gaat niet door.'' Sowieso vindt hij de prijs een nadeel. Het College voor Zorgverzekeringen zal minister Borst (Volksgezondheid) binnenkort adviseren of viagra moet worden opgenomen in het ziekenfondspakket. Vooralsnog moet iedereen hem zelf betalen. ,, Sommige mensen kiezen dan toch maar voor auto-injectie'', zegt Slob. ,,Dat wordt wel vergoed.'' Arendsen: ,,Ik heb een enorme ruzie gehad met het ziekenfonds over een man die in de WAO was gekomen wegens onder meer diabetes. `Het enige dat ik nog heb is mijn seksleven', zei hij. Maar tien pillen in de maand, 200 gulden... Dat kun je van zo'n klein inkomen niet betalen. Ik vond dat het ziekenfonds dat moest vergoeden.''

Soms vragen gezonde mannen Arendsen om viagra. In principe krijgen die geen recept, maar hij maakt weleens een uitzondering. ,,Bijvoorbeeld bij een man van in de zeventig, met een jongere partner. Om allerlei wrijvingen in de relatie te voorkomen heb ik hem toch de pil gegeven.''

Van Elsen is gevraagd de pers te woord te staan op een bijeenkomst over `Eén jaar viagra'. Eerder was hij op tv bij Willebrord Frequin. ,,De assistente zei: U hoeft niet in beeld hoor. Ik zeg: waarom niet? Je ziet hele bevallingen op de tv. Dan zou ik me moeten schamen, omdat ik geen erectie meer krijg? Noem mij dalijk maar mister viagra, het zal me worst wezen.''