AMANDELEN KNIPPEN HELPT LANG NIET ALTIJD BIJ OORONTSTEKING

Als kinderen oorpijn hebben is er meestal sprake van een middenoorontsteking of otitis media. De ontsteking zit dan achter het trommelvlies en veroorzaakt een vochtophoping in het middenoor die het trommelvlies onder spanning zet. Dat doet flink pijn. Middenoorontstekingen treffen vooral kleine kinderen, omdat bij hen de buis van Eustachius tussen de neus-keelholte en het oor korter en breder is dan bij volwassenen. In de neus-keelholte wemelt het gewoonlijk van de bacteriën, die dan vrij makkelijk tot in het middenoor doordringen.

Meestal gaat de ontsteking na een dag of drie vanzelf over, soms is echter een antibioticakuur nodig. Bij sommige kinderen vlamt de otitis regelmatig opnieuw op. Gebeurt dit vaker dan driemaal per jaar, dan is sprake van een recidiverende oorontsteking en volgt een verwijzing naar de KNO-arts. Vaak zal deze besluiten om de amandelen te knippen.

Over het nut hiervan bestaat al jaren verschil van mening. Om hier meer inzicht in te krijgen is in het kinderziekenhuis van Pittsburgh een langlopend onderzoek gedaan (Journal of the American Medical Association, 8 sept). Van circa 300 kinderen met recidiverende middenoorontstekingen werd door het lot bepaald of alleen de neusamandel, alleen de keelamandelen of helemaal geen amandelen werden geknipt. De deelnemende kinderen waren tussen de drie en vijftien jaar en hadden behalve de oorklachten geen andere kwalen waarvoor ook wel eens amandelen worden geknipt, zoals terugkerende keelontstekingen of opgezette amandelen. De kinderen werden tot drie jaar na de operatie gevolgd. Bijgehouden werd hoe vaak de oorontstekingen terugkwamen en hoe lang de ontsteking aanhield.

Uit de resultaten blijkt dat het verwijderen van de keelamandelen leidt tot minder en korter durende middenoorontstekingen. De domper is echter dat dit alleen in het eerste jaar na de operatie het geval is. Daarna verdwijnt de opgetreden verbetering. Het effect van amandelen knippen is dus niet om over naar huis te schrijven. De onderzoekers concluderen dan ook dat artsen er beter aan doen om een steeds terugkerende otitis media eerst met andere middelen te bestrijden.

In een begeleidend redactioneel commentaar wordt erop gewezen dat baby's, dreumesen en peuters de grootste kans hebben op recidiverende oorontstekingen en dat juist deze kleintjes bijna niet in de onderzoekspopulatie vertegenwoordigd zijn. Juist voor kinderen onder de vier jaar zou amandelen knippen, in combinatie met buisjes in het trommelvlies om het middenoor te ontlasten, wel eens de meest rationele therapie kunnen zijn, meent de commentator. Onderzoek moet zijn gelijk echter nog bewijzen.