Floyd landinwaarts in North Carolina

De kolossale orkaan Floyd, die al dagenlang de Amerikaanse oostkust bedreigde, raasde vanochtend vroeg over de stad Wilmington, in North Carolina. De orkaan, die gepaard ging met enkele tornado's, heeft al twee slachtoffers gemaakt. De windsnelheden zijn teruggelopen tot 180 kilometer per uur.

In South Carolina zorgde hoog opgestuwd water en hevige regenval voor overstromingen. Noordelijker staten langs de kust bereiden zich eveneens voor op een stormvloed. De windsnelheid nam gisteren echter af van 250 tot zo'n 180 kilometer per uur. Daarmee kan Floyd nog altijd aanzienlijke schade aanrichten.

Ruim een miljoen toeristen en inwoners van de twee kuststaten sloten zich aan bij de massale exodus die de afgelopen dagen al in Florida en Georgia op gang was gekomen. Met de ruim drie miljoen Amerikanen die deze week al landinwaarts zijn gevlucht, is er volgens vice-president Gore sprake van de grootste evacuatie die ooit in vredestijd in de Verenigde Staten is uitgevoerd. Steden als Charleston en Savannah waren vrijwel uitgestorven: de bewoners waren vertrokken of bleven binnenshuis. In Charleston en omgeving is voor 200.000 mensen de elektriciteit uitgevallen.

Inwoners van Florida konden gisteren opgelucht ademhalen toen duidelijk werd dat de superstorm – een van de grootste in de Amerikaanse geschiedenis – slechts langs de kust scheerde en zich langzaam in noord-noordoostelijke richting verplaatste. Floyd, een stormsysteem dat zo groot is als heel Frankrijk, bleek pas echt aan land te gaan bij de grens tussen North en South Carolina.

De staten New Jersey, Delaware en Maryland hebben inmiddels de noodtoestand uitgeroepen. Floyd kan zwaar weer met zich meebrengen – stortregens, windstoten, vloedgolven en tornado's – tot aan New England in het noorden, ook al zal de orkaan zèlf zo noordelijk waarschijnlijk niet komen. In Washington, waar de scholen vandaag in verband met het slechte weer gesloten zijn, houdt men rekening met overstromingen van laaggelegen buurten, zoals de oude wijk Georgetown en Alexandria, aan de overkant van de rivier de Potomac.

In Florida begonnen sommigen evacués gisteren al weer naar hun huizen of hotels terug te keren, ook al zaten nog enkele honderdduizenden mensen zonder elektriciteit. Bij Daytona Beach was de storm even ,,aan land gegaan''. De hoge golven slogen menige pier aan stukken. Maar het oog van de storm, waar de windsnelheden het grootst zijn, bleef nog boven zee.

Op het Kennedy Space Center was een ramp afgewend die miljarden dollars had kunnen kosten. De vier ruimteveren, elk ter waarde van 2 miljard dollar, waren in hun hangars ongedeerd gebleven. Disney-world, bij Orlando, opende gistermiddag zijn deuren weer. Ook andere amusementsparken gingen weer open.

Het weer bleek in Florida uiteindelijk minder grote problemen op te leveren dan het verkeer. Vlieg- en treinverkeer waren in het hele zuidoosten van de VS volkomen ontregeld. De evacuatie leidde op de weg tot enorme, urenlange verkeersopstoppingen, een probleem dat zich ook in andere staten voordeed. De wegen bleken tot ergernis van nerveuze automibilisten op zo'n massale en gelijktijdige uittocht volstrekt niet berekend te zijn. Dat leidde tot kritiek op de autoreiten, die vaak verzuimden de snelwegen eenrichtingsverkeer te maken. De burgemeester van Charleston beschuldigde de staat South Carolina van ,,verbijsterende incompetentie''.

In Washington ging het Congres gisteren vervroegd op weekeindreces, om te voorkomen dat de volksvertegenwoordigers Washington niet meer zouden kunnen verlaten als de luchthavens van de stad door het noodweer gesloten zouden worden. Veel ambtenaren kregen vrij. In Atlantic City, in New Jersey, houden de organisatoren van de Miss America verkiezingen die daar dit weekeinde plaatsvinden, een noodplan achter de hand voor het geval uitlopers van de orkaan de stad onder water zetten of de stroom doen uitvallen.

Ook in New York begonnen de autoriteiten gisteren voorbereidingen te treffen voor harde wind en zware regens.

Tachtig marineschepen en onderzeeërs, met aan boord zo'n 30.000 zeelieden, verlieten gisteren de haven van Norfolk, in Virginia, om op zee aan de orkaan te ontkomen. 180 vliegtuigen van de marine werden landinwaarts gevlogen.

In het kielzog van Floyd heeft zich inmiddels een tweede, zeer krachtige orkaan gevormd. `Gert' zal naar verwachting evenwel het vasteland missen.