Duits kabinet neemt linkse criticus op

De Duitse bondskanselier, Gerhard Schröder (SPD), heeft een van zijn grootste linkse critici uit de eigen partij in zijn kabinet opgenomen. Reinhard Klimmt, minister-president van Saarland die vorige week de verkiezingen verloor, wordt minister van Verkeer en Woningbouw.

Schröder maakte dit gisteren tot verrassing van de SPD-top in Berlijn bekend. Klimmt volgt de huidige minister Franz Müntefering op, die na het verkiezingsdebacle in Saarland en Brandenburg door Schröder tot partijsecretaris is benoemd om de verdeelde SPD op één lijn te krijgen.

De benoeming van Klimmt, een vertrouweling van oud-partijleider Oskar Lafontaine, laat zien hoezeer de kanselier zich door de traditionele vleugel in de SPD in het nauw gedreven voelt. Klimmt heeft de moderniseringskoers van Schröder de afgelopen maanden hevig gekritiseerd; vooral de hervorming van het sociale en het pensioenstelsel. Klimmt ziet niets in een `derde weg' voor de sociaal-democratie ofwel de Neue Mitte, die Schröder in het voorjaar samen met de Britse premier Blair presenteerde.

De hervormers binnen de SPD beschouwen de confrontatiekoers van Klimmt, die zich opwierp als het `sociale geweten' van de partij, juist als een van de oorzaken van het verlies in Saarland. Vooraanstaande leden uit de SPD-fractie reageerden verontwaardigd op Klimmts benoeming. Politieke deloyaliteit wordt beloond, zei een fractielid.

In de 298 man tellende SPD-fractie heerste gisteren verbittering. De fractie heeft de afgelopen maanden haar best gedaan zich na felle interne discussies achter Schröders omstreden bezuinigings- en hervormingsprogramma te scharen. Bovendien hadden de moderniseerders in de SPD de economisch specialist Siegmar Mosdorf naar voren geschoven als opvolger van Müntefering. Voor de linkervleugel in de partij geldt Mosdorf door zijn omgang met ondernemers bij IBM, Daimler en Bosch als een `neo-liberaal'.

Schröder noemde zijn besluit een poging ,,alle krachten in de partij en de regering'' te committeren aan het regeringsbeleid. ,,Daaraan wil Reinhard Klimmt ondanks verschillen van mening bij detailkwesties meewerken'', aldus Schröder. De kanselier hoopt ook dat de benoeming van Klimmt nog een gunstig effect heeft op de gemeenteraadsverkiezingen van zondag in Noordrijn-Westfalen, waar de SPD dreigt te verliezen. Klimmt verklaarde op zijn beurt dat voor hem loyaliteit en discipline in het kabinet ,,vanzelfsprekend'' zijn. Maar er wordt betwijfeld of hij zich aan de bezuinigingsplannen van 30 miljard mark zal onderwerpen.

De oppositie verkeert in jubelstemming. Niet alleen loste de CDU dit jaar de SPD in Hessen af en in Saarland. Bij de verkiezingen van zondag in Thüringen belooft minister-president Bernhard Vogel royaal te worden herkozen. Ook minister-president Kurt Biedenkopf stevent in Saksen op een overwinning af, waar over een week verkiezingen zijn. Zelfs in de hoofdstad Berlijn wacht de SPD volgende maand een pijnlijke nederlaag tegen de regerende burgemeester Diepgen.