Staat van beleg in Oost-Timor

De Indonesische president Habibie heeft de staat van beleg afgekondigd in Oost-Timor om een halt toe te roepen aan het aanhoudende geweld. Maar in het buitenland groeit het wantrouwen over de bedoelingen van Jakarta.

De chef-staf van de strijdkrachten, tevens minister van Defensie, generaal Wiranto, zei vanochtend dat ,,een avondklok wordt ingesteld, dat wapens zullen worden ingevorderd en dat elke verdachte zal worden gearresteerd''. Ook stuurt Indonesië opnieuw troepenversterkingen naar Oost-Timor. Minister Alatas van Buitenlandse Zaken zei dat de militairen de opdracht hebben gericht te schieten op mensen die de avondklok negeren. Een woordvoerder van het leger, generaal Sudrajat, erkende vanochtend dat bij het oplaaiende geweld in Oost-Timor ,,veel doden'' zijn gevallen. ,,Niets werkt daar en er zijn zoveel vluchtelingen'', zei hij.

Kennelijk ook in een poging de gemoederen te kalmeren, heeft de Indonesische regering eveneens vanochtend de Oost-Timorese onafhankelijkheidsleider José Alejandro Gusmão vrijgelaten, een dag eerder dan aanvankelijk was aangekondigd. Gusmão, die wordt beschouwd als een van de belangrijkste toekomstige leiders van een onafhankelijk Oost-Timor, verblijft thans in de Britse ambassade in Jakarta. Bisschop Belo, wiens huis gisteren werd aangevallen in Dili, is uitgeweken naar Australië.

De nieuwe maatregelen hebben de scherpe kritiek op de Indonesische houding, en vooral de vermeende samenwerking met de pro-Indonesische milities op Oost-Timor, niet doen verstommen. De optie van een buitenlandse interventiemacht lijkt steeds dichterbij de komen. Australië, dat ook vandaag doorgaat met de evacuatie van VN-personeel en hulpverleners uit Oost-Timor, heeft in de havenstad Darwin 2.000 soldaten in verhoogde staat van paraatheid gesteld. Minister van Buitenlandse Zaken, Alexander Downer, waarschuwde vanochtend dat Australië de Indonesische regering 24 tot 48 uur de tijd geeft om de losgeslagen milities in Oost-Timor onder controle te brengen. In soortgelijke bewoordingen lieten de Amerikaanse president Clinton en secretaris-generaal Kofi Annan zich uit. Annan zei gisteren dat ,,het voortduren van de huidige chaos in Oost-Timor niet langer kan worden toegestaan'' en dat de internationale gemeenschap ,,andere stappen'' moet overwegen indien de situatie niet verbetert.

In de beraadslagingen over buitenlandse interventie staat de vraag centraal of de Indonesische regering instemt met de komst van zo'n vredesmacht. Een delegatie van de VN-Veiligheidsraad is onderweg naar Jakarta om druk uit te oefenen op president Habibie. Volgens de Washington Post wordt binnen de VN gedacht aan een vredesmacht van 5.000 tot 7.000 man. Behalve Australië willen Nieuw Zeeland, Canada, Maleisië, Thailand en de Filippijnen bijdragen. (Reuters, AFP, AP)

VN moeten ingrijpen: pagina 9