STILLE HOOP OP WEER EEN GRAND PRIX

Voor de tweede keer dit jaar scheurden gisteren Formule I-wagens over het vernieuwde circuit van Zandvoort. Is een Grand Prix in Nederland een utopie of was de demonstratie van het Williams-team een voorschot op een bijna verwezenlijkte droom? ,,Ecclestone beslist.''

Vanuit de VIP-room maakt Hans Ernst een wijds gebaar met zijn rechterarm, als een schilder die een klodder verf tegen het doek smijt. De 52-jarige directeur van het Circuit Park Zandvoort wijst op de grote aantallen toeschouwers die aan de andere kant van de baan in de brandende zon op de provisorische tribune zitten, een aarden wal met de afmetingen van een zeedijk. Langs het rechte eind waar over een half jaar een nieuwe hoofdtribune moet staan, bevinden zich deze zondagmiddag duizenden autosportfans die vooral voor de demonstratie van twee Formule I-coureurs naar Zandvoort zijn gekomen. ,,Je ziet dat het leeft'', zegt Ernst. ,,Kun je nagaan wat voor een gekkenhuis het wordt als we hier een Formule I-race terugkrijgen.''

De bezoekers tegenover de pits in het blikveld van Ernst vormden gisteren slechts een fractie van de 30.000 betalende toeschouwers die genoten van de snelle ronden van Ralf Schumacher en Alex Zanardi. De Duitser en de Italiaan rijden bij Williams, het team dat wordt gesponsord door tabaksfabrikant Rothmans, initiatiefnemer van het evenement.

Op initiatief van een andere tabaksfabrikant, Philip Morris, was vorige maand op Zandvoort al Mika Salo in zijn Ferrari te bewonderen. De Finse plaatsvervanger van Michael Schumacher verzorgde de demonstratie kort nadat het voor twintig miljoen gulden gerenoveerde circuit door de Internationale Autosportfederatie (FIA) was voorzien van een Formule I-testlicentie.

Zelfs politiemensen waren gisteren onder de indruk van het Formule I-geweld. Sommige dienders droegen rode petjes van de sigarettensponsor en meer dan één agent benutte de gelegenheid om de wagens voor privé-gebruik op de digitale videocamera vast te leggen.

De vraag die op ieders lippen brandt is of Zandvoort erin zal slagen alle tweeëntwintig Formule I-wagens op het circuit in de duinen aan de start te krijgen. ,,Die vraag kan alleen Bernie Ecclestone beantwoorden'', zegt Ernst, die er sinds hij in 1988 aantrad als directeur alles aan heeft gedaan om het circuit weer Formule I-waardig te maken. Zandvoort is nog niet helemaal klaar voor het organiseren van races in de hoogste divisie van de autosport, maar als het moet, onderstreept Ernst, kan de badplaats al in 2000 de traditie voortzetten waaraan in 1985 een einde kwam. Toen deed het Formule I-circus Nederland voor het laatst aan, met drie giganten uit de geschiedenis van de Formule I op het erepodium; winnaar Niki Lauda, Alain Prost en Ayrton Senna.

De handtekeningen van dit trio – samen goed voor 531 GP-races en 117 overwinningen – zijn onderdeel van een rijke verzameling waarmee marshall Hans von Stein door de pits loopt. De veiligheidsfunctionaris draagt een oranje hesje en is voorzien van een gele vlag die hij hanteert bij gevaarlijke situaties op de baan. Bijna vijfentwintig jaar geleden begon de gepensioneerde bankmedewerker als vrijwilliger op het circuit, sindsdien maakte hij elke Grote Prijs van Holland van dichtbij mee.

Tussen de handtekeningen van de coureurs die in de jaren zeventig en tachtig het gezicht van de Formule I bepaalden, zitten ook decennia oude toegangskaartjes. In 1966 betaalde Von Stein als toeschouwer in Zandvoort drie gulden om Jack Brabham te zien winnen, twee jaar later – Jackie Stewart won – was de prijs verdubbeld. Als het F1-circus in Zandvoort terugkeert, kost het goedkoopste kaartje ongeveer driehonderd gulden.

Von Stein (58) zou het ,,perfect'' vinden als er weer een Formule I-race in Zandvoort zou worden gehouden. Hij hoopt alleen dat Nederland niet net als België vooruit gaat lopen op de Europese regelgeving, die bepaalt dat er vanaf 2006 geen reclame meer mag worden gemaakt voor tabaksproducten. Zeven van de elf teams in de Formule I worden momenteel gesponsord door tabaksfabrikanten en zij krijgen door de strengere wetgeving steeds minder zin om op de Europese circuits hun rondjes te rijden.

Zandvoort hoopt te profiteren van de situatie die nu is ontstaan rond het circuit van Spa-Francorchamps, waar vorige week de Grote Prijs van België werd verreden, zonder tabaksreclame op de auto's. De teams riskeerden forse geldboetes en een gevangenisstraf op overtreding van het verbod op tabaksreclame dat nu al in België van kracht is. De Belgische regering wenst voor de Formule I geen uitzondering te maken en als dat zo blijft, zo dreigde Formule I-baas Bernie Ecclestone vorige week, dan komt de Formule I daar niet terug.

,,We moeten niet te gretig zijn'', waarschuwt Ernst. Stilletjes hoopt hij dat Nederland kan profiteren van de Formule I-crisis bij de zuiderburen. Ernst zou ook kunnen leven met een soort Grand Prix van de Benelux, waarbij Nederland en België om beurten een Grote Prijs organiseren. Dat voor het organiseren van een race tien miljoen dollar moet worden neergeteld is momenteel niet de grootste zorg van Ernst. ,,We moeten er eerst voor zorgen dat we de toezegging krijgen dat we een Formule I race-kunnen organiseren. Pas dan kun je potentiële geldschieters gaan benaderen.''

De komende maanden hoopt Ernst landelijke politici te kunnen overtuigen van het belang van de terugkeer van de Formule I naar Zandvoort. Hij zal er bij hen op aandringen het algehele verbod op tabaksreclame niet voor 2006 in te voeren en niet net als in België vooruit te lopen op de Europese wetgeving. ,,Ze moeten weten dat een land met een Formule I-race de ogen van de wereld op zich heeft gericht, het creëert een enorme publiciteit. Als wij zo'n race niet mogen organiseren doen ze het bijvoorbeeld in Azië en de beelden daarvan komen hier toch op tv.''

Met de Stichting Geluidhinder en de Stichting Duinbehoud zijn goede afspraken gemaakt, de slipschool langs het circuit vormt een laatste hindernis. Die moet weg om plaats te maken voor geluidswallen, maar de eigenaar stribbelt al een tijdje tegen. ,,Die hobbel nemen we ook nog wel'', zegt Ernst hoopvol.

Bij een verkoelende zeebries deden Schumi 2, de broer van Michael, en Zanardi, het publiek gisteren sidderen. Door bijvoorbeeld met driehonderd kilometer per uur op de Tarzanbocht af te stormen en pas zo'n tachtig meter voor die befaamde righthander vol in de remmen te gaan. Schumacher reed op het oude, bijna drie kilometer lange circuit midden jaren negentig tweemaal. In 1995 stond hij op het podium bij de Masters of Formule 3.

,,Blinde bochten, je gaat hier door het hoogteverschil op en neer, het was net Star Wars'', beschreef Zanardi het gevoel van het rijden op de vernieuwde en nu 4.300 meter lange baan. De Italiaan is ook enthousiast over de vele inhaalmogelijkheden op Zandvoort, dat als een van de veiligste circuits ter wereld geldt. Zo zijn de bandenstapels langs de vangrail voorzien van polyethyleenbuizen, die de klap van uit de baan geraakte wagens maximaal absorberen. Schumacher en Zanardi, beiden ook volgend jaar in dienst van Williams, lieten de noviteit in hun twomenshow gisteren onbeproefd.

Toeschouwer Jago Snoek uit Linschoten zag aan het eind van de middag hoe in het rennerskwartier de wagens van Schumacher en Zanardi in de Williams-trucks werden ingeladen. Nooit eerder had de 41-jarige vrachtwagenchauffeur Formule I-wagens voorbij zien razen. In de duinen genoot hij van het geluid dat de ruim 800 pk-sterke Supertec-motoren voortbrachten. ,,Schitterend. De haren op m'n armen gingen recht overeind staan. En dit waren twee wagens; moet je je voorstellen hoe het klinkt als er hier tweeëntwintig rijden.''