HARDE BÈTA

De Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) heeft geconstateerd dat het aantal studenten dat kiest voor de bèta-studies alarmerend afneemt. Het advies van de Raad komt erop neer het aantal plaatsen voor exacte wetenschappen te halveren en de bekostiging van de opleiding in overeenstemming te brengen met het aantal afgestudeerden (bijlage W&O, 21 augustus).

Het is echter nogal kortzichtig om tot zo'n ingrijpende maatregel te besluiten zonder de oorzaken van deze (te) geringe belangstelling voor de bèta-vakken te onderzoeken. Een belangrijke oorzaak is het gebrek aan toekomstperspectief op de arbeidsmarkt. Tussen de jaren zestig en eind jaren tachtig konden gepromoveerde natuurkundigen en chemici als onderzoekers terecht op het Natuurkundig Laboratorium van Philips, het Shell Laboratorium of de universiteit. Het Nat. Lab. van Philips is afgeslankt, het Shell Lab. is een service-instelling geworden en de universiteiten hebben bezuinigd. De huidige aio's en oio's bouwen geen pensioen op, postdocs hoppen van de ene postdocplaats naar de andere zonder uitzicht op een vaste aanstelling en dat op een leeftijd waarop andere academici met gemakkelijker studies een goede baan hebben.

Het advies past binnen de huidige bezuinigingsdrift, maar geeft niet blijk van visie. Visie betekent investeren in de toekomst. Nederland als dichtbevolkt land moet het hebben van een hoogwaardige technologie. Er is nu zo veel bezuinigd dat de Nederlandse regering juist zou moeten investeren. Medische natuurkunde bijvoorbeeld biedt grote toekomstmogelijkheden voor toepassing. Laten we een voorbeeld nemen aan de Verenigde Staten en Frankrijk, waar juist veel geld in onderzoek wordt gestoken. Bij gebrek aan perspectief hier vertrekken vele gepromoveerden in de exacte wetenschappen naar Amerika.

Juist nu het economisch goed gaat, is er reden de onderzoekscentra aan de universiteiten krachtig uit te breiden en de onderzoekers goede arbeidsvoorwaarden te bieden. Als dat gebeurt zal het aantal studenten in de bètastudies vanzelf weer toenemen.