Een oude, wijze, wat corpulente Waal om de Rode Duivels aan te sporen

Nederland en België spelen morgen in Rotterdam een oefenduel. De Belgen zijn nog lang niet klaar voor het EK, weet de opvolger van Georges Leekens, de 60-jarige Waalse bondscoach Robert Waseige.

In de houten kantine van FC Knokke wordt de persconferentie van de Belgische bondscoach verstoord door babbelende bejaarden en kibbelende kinderen. Op een paar meter afstand probeert Robert Waseige zijn verhaal kracht bij te zetten. In Vlaamse en Waalse klanken geeft hij antwoord op voorspelbare vragen. De Vlaamse pers bespreekt een mogelijke terugkeer van Luc Nilis. De Waalse pers hoopt op een rentree van Enzo Scifo. Waseige, het vleesgeworden compromis, wil beide partijen te vriend houden. ,,Als zulke spelers weer goesting krijgen, ben ik gek om ze tegen te houden.''

Waseige is de tegenpool van zijn Nederlandse collega Frank Rijkaard, die eens een eigen kledinglijn bezat. Waseige lijkt weggelopen uit een advertentie van Centerparcs. Hij is klein van stuk en vrij corpulent. Hij hult zich in een opzichtig gekleurd trainingspak. Hij draagt een toilettasje van de sponsor en een bril met gouden montuur. Hij is praatgraag en slaat zijn Nederlandse gast stevig op de schouders.

In tegenstelling tot de 37-jarige Rijkaard heeft de 60-jarige Waseige een schat aan trainerservaring. Maar de Belg heeft nooit op het hoogste niveau gevoetbald (Club Luik, Racing White en Winterslag) en dat is goed te zien op het trainingsveld van FC Knokke. Hij is zich bewust van zijn stijve imago. Geprikkeld pareert hij een suggestieve vraag. ,,Ik zie er misschien old-fashioned uit, maar ik ben een modern geschoolde trainer.''

Waseige werd vorige week aangesteld als opvolger van Georges Leekens. Volgens ingewijden in het Vlaamse voetbalkamp betrof het een politieke benoeming. De Luiker Waseige moet de Waalse pers te vriend houden. Zij voerde een hetze tegen de Limburger Leekens, die verantwoordelijk werd gehouden voor de reeks nederlagen in de oefencampagne. Nog erger: Leekens kreeg vorig jaar ruzie met Scifo, de held van het Waalse blok. Om pragmatische redenen besloot de Belgische bond dit keer een Waalse trainer aan te stellen. Zo luidt althans de verklaring van de Vlaamse journalisten.

Zij geven de nieuwe bondscoach voorlopig het voordeel van de twijfel. De beminnelijke oefenmeester heeft bijna geen vijanden in het verscheurde voetballand. Zijn drankzucht werd in het verleden niet echt als een zonde beschouwd. Hoewel het een publiek geheim is dat die zwakte er de oorzaak van is dat hij nog niet eerder werd benoemd als bondscoach. Waseige was sinds 1971 trainer van Winterslag, Standard, Lokeren, Club Luik, Charleroi en Sporting Lissabon. Drie keer werd hij in België uitgeroepen tot trainer van het jaar. Zijn recente benoeming is volgens zijn Waalse perschef ,,een uitstekend compromis''. Volgens de meeste Vlamingen in Knokke heeft de bond ,,een diplomatieke keuze'' gemaakt.

Waseige is de eerste Waalse bondscoach sinds de jaren vijftig. Alle Vlaamse of Brusselse (Goethals was er zo een) voorgangers moesten opboksen tegen een typisch Belgische voetbalwet: selecteer minimale een paar Waalse spelers, anders komt de Waalse achterban (lees: pers) in opstand. Net als zijn voorgangers ontkent Waseige het belang van de taalstrijd. ,,Nu het sportief slecht gaat, zoeken de media naar politieke of culturele oorzaken. Voilá, ik ga mijn energie niet verspelen aan zulke insinuaties.''

Waseige spreekt Vlaams met een zwaar Waals accent. Gezien zijn leeftijd en zijn wat oubollige voorkomen ligt zijn bijnaam voor de hand. ,,Opa mag zich op het plein bewijzen'', zegt een sceptische verslaggever. De malaise bij het nationale elftal vindt zijn weerslag in het clubvoetbal. De jeugdopleiding is verwaarloosd en levert voorlopig geen aanstormende vedetten op. Het minderwaardigheidsgevoel in België wordt geïllustreerd door het samenwerkingsverband tussen Ajax en GB Antwerpen. Deze fusieclub (Germinal Ekeren en Beerschot) wordt mede geleid door managers uit Amsterdam.

Volgens een recent onderzoek in Voetbal International hebben de meeste clubs in de Belgische top financiële problemen, als gevolg van het Bosman-arrest. Door de afschaffing van het transfersysteem zijn de clubs meer dan vroeger aangewezen op sponsorgelden en tv-rechten. Door de zwakke prestaties op het veld lopen deze inkomsten sterk terug. Door het gebrek aan talenten bevindt het Belgische voetbal zich in een vicieuze cirkel die lastig te doorbreken is. ,,Geduld is een schone zaak'', reageert Waseige.

Een lange reeks aan teleurstellende resultaten, met als dieptepunt de recente 4-3 nederlaag thuis tegen Finland, gingf twee weken geleden vooraf aan het ontslag van Leekens. De ijdele, welbespraakte Limburger werd opgevolgd door een schuchtere, introverte Waal. Waseige is grijs, beweren criticasters. Waseige is een vader, menen aanhangers.

Tijdens het trainingskamp in Knokke heeft de bondscoach deze week ,,een chronisch gebrek aan zelfvertrouwen'' geconstateerd bij de meeste spelers. Hij heeft praatsessies georganiseerd en de onervaren voetballers overtuigd van hun kwaliteiten. Het Belgische elftal telt nauwelijks bekende namen. Staelens en Wilmots zijn de enigen van de oude stempel.

Aan de vooravond van het oefenduel tegen Nederland verschuilt Waseige zich achter een korte voorbereiding en een lange blessurelijst. Waseige is jaloers op het spelersarsenaal van Oranje. ,,Jullie staan aan de top. Wij moeten stap voor stap naar de subtop. Wij missen volume en mogen hopen op een gunstige loting voor Euro 2000. Als de ballekes gunstig rollen, gaan wij heel misschien naar de tweede ronde. Die prestatie zou voor veel Belgen een godsgeschenk betekenen.''