Legertop Italië van misleiding beschuldigd

Tien Italiaanse topgeneraals zijn in staat van beschuldiging gesteld wegens hoogverraad en misleiding van justitie omdat zij hebben geprobeerd de ware toedracht geheim te houden over de vliegramp in 1980 bij het eilandje Ustica.

Het ongeluk kostte aan 81 mensen het leven. Volgens een duizenden pagina's dikke reconstructie van onderzoeksrechter Rosario Priore is het verkeersvliegtuig betrokken geraakt bij een luchtgevecht. Daaraan zouden Italiaanse en Libische toestellen en waarschijnlijk ook straaljagers van NAVO-bondgenoten betrokken zijn geweest.

Priore sluit uit dat een bomexplosie de oorzaak is van de ramp met de DC-9, zoals de legertop steeds heeft willen doen geloven. Op basis van uiteenlopende rapporten van deskundigen constateert hij dat het toestel waarschijnlijk onherstelbaar is beschadigd door de enorme turbulentie van rakelings langsvliegende straaljagers. Een andere mogelijkheid is dat vlakbij een raket is geëxplodeerd of dat die het verkeersvliegtuig zelfs heeft geraakt.

Het onderzoek naar deze vliegramp is een van de langste en moeilijkste uit de geschiedenis van de Italiaanse justitie. Italiaanse kranten zijn vanmorgen sceptisch over de vraag of de volledige waarheid nog aan het licht kan komen. Ook onderzoeksrechter Priore durft die vraag niet te beantwoorden. Maar voor hem staat onomstotelijk vast dat binnen de legertop op grote schaal is gelogen en bewijsmateriaal is vernield of achtergehouden.

De zaak-Ustica heeft veel elementen van een thriller. Priore constateert op basis van radargegevens dat een militair toestel van onbekende nationaliteit heeft geprobeerd zich tijdens een geheime missie te verbergen in de radarschaduw van het verkeerstoestel, dat op weg was van Bologna naar Palermo. Het kan daarbij zijn gegaan om een Amerikaanse of een Libische straaljager.

Het luchtgevecht is ontstaan toen het toestel werd ontdekt. Het is onduidelijk wie daarbij wie probeerde te onderscheppen. Zeker is dat drie weken later in onherbergzaam gebied in Zuid-Italië het wrak van een Libische MiG-23 werd gevonden. Er zijn sterke aanwijzingen dat dit toestel eerder is neergestort, mogelijk op de avond van de ramp, 27 juni.

De zwaarste beschuldigingen, hoogverraad en schending van de grondwet, zijn gericht tegen Zeno Tascio, ex-hoofd van de inlichtingendienst van de luchtmacht, en drie topfunctionarissen. Vorig jaar is het justitiële onderzoek in een stroomversnelling gekomen nadat de huidige stafchef van de luchtmacht, generaal Mario Arpino, tegenover een parlementaire onderzoekscommissie op detailpunten de officiële lezing van het leger heeft gecorrigeerd. Daarna zijn andere officieren ook gaan praten.