Eijk: berichten over mij geven een eenzijdig beeld

De berichtgeving over de opvattingen van monseigneur W.J. Eijk is eenzijdig en geeft een verkeerd beeld van de pas benoemde bisschop van Groningen. Dat schrijft Eijk zelf in een brief die komende zaterdag en zondag aan de gelovigen van het noordelijke bisdom zal worden voorgelezen. In de brief reageert Eijk voor het eerst op de ,,onrust die recentelijk is gezaaid'' over de collegedictaten die hij tussen 1995 en 1997 opstelde voor de priesterstudenten van Rolduc en het Sint Janscentrum in Den Bosch. Hierin noemt Eijk homoseksualiteit een ,,neurotische ontwikkelingsstoornis''. Homoseksuelen zijn niet in staat tot een onderlinge liefdevolle relatie, aangezien homoseksuele handelingen niet meer zijn dan ,,wederzijdse zelfbevrediging''. Priesters doen er volgens Eijk daarom goed aan homo's voor behandeling door te verwijzen naar een klinisch psycholoog.

In zijn brief aan het bisdom Groningen gaat Eijk niet in detail in op de opvattingen zoals hij die in de collegedictaten heeft uiteengezet. In de brief komen de woorden `homo' of `homoseksualiteit' niet voor. Wel zegt Eijk dat de media tot nu toe ,,eenzijdig en buiten de context'' uit de dictaten hebben geciteerd. Een ,,objectief oordeel'' over de colleges is niet mogelijk zonder informatie over de ,,mondelinge toelichting'' die Eijk bij de dictaten gaf. De collegedictaten waren nog niet ,,compleet en rijp voor publicatie'' en bedoeld voor het ,,privé-gebruik van studenten''. Volgens Eijk is het ,,ongebruikelijk en zelfs laakbaar'' om een auteur op basis van ,,voorontwerpen van publicaties'' te beoordelen. In zijn brief wil Eijk ,,de meest negatieve indruk die mogelijk is gewekt'' wegnemen. ,,Aan mij toegeschreven uitspraken als zouden bepaalde categorieën van mensen niet tot liefde in staat zijn, moeten naar het rijk der fabelen worden verwezen. Iets dergelijks is door mij nooit beweerd.'' De katholieke kerk veroordeelt niemand, zegt Eijk. ,,De bisschop zal dat dus ook niet doen.'' Wel merkt Eijk op dat de katholieke kerk ,,zeker op seksueel gebied'' een ,,ethische visie'' heeft die ,,in onze cultuur'' niet altijd wordt begrepen.

Wat Eijk als moraaltheoloog over homoseksualiteit doceerde, komt niet op alle punten overeen met de leer van de kerk, schrijft Eijk. Moraaltheologie is ,,wetenschappelijk-technisch en gedetailleerd'' en maakt gebruik van ,,onder meer medische, psychologische en sociologische gegevens'' om ,,bepaalde gedragingen'' te kunnen verklaren. ,,Op dit gebied is noch door anderen, noch door mij, het laatste woord gezegd.''

De standpunten van Eijk kwamen twee weken geleden aan het licht in een artikel van Ton van Schaik in het weekblad `Hervormd Nederland'.

De kerkhistoricus had de collegedictaten toegespeeld gekregen van een oud-student van Eijk. Vorige week onthulde Van Schaik dat Eijk een verklaard tegenstander is van de oecumene en gezamelijke huwelijken tussen katholieken en prostestanten afraadt. Ook zou Eijk hebben geleerd dat wat de katholieke kerk de joden zou hebben aangedaan, vaak wordt overdreven. Volgens Eijk waren deze ,,passages'' uitsluitend bedoeld als ,,historisch overzicht''. Aan de ,,samenwerking'' met joden bewaart hij goede herinneringen. De ,,misdaden'' die de joden door de christenen zijn aangedaan, zijn volgens Eijk ,,op geen enkele manier te ontkennen of te rechtvaardigen''.

Over de oecumene schrijft Eijk dat gezamelijke vieringen van katholieken en protestanten ,,daar waar dat mogelijk is'' aanbeveling verdienen, maar dat Eijk zich zal houden aan het standpunt van de Nederlandse Bisschoppenconferentie, dat intercommunie verbiedt.

Eijk gaat niet op het artikel dat morgen in Hervormd Nederland verschijnt. Hierin schrijft Ton van Schaik onder meer dat Eijk zich in bepaalde gevallen een voorstander betoont van de doodstraf. Een delinquent die door zijn misdaden een gevaar vormt voor de bonum communae (het welzijn van de samenleving), verspeelt ,,het recht op leven'', zo citeert Van Schaik de nieuwe bisschop Eijk.

BRIEF: www.nrc.nl/Doc