Beslag op collectie pedofiele ex-senator

Justitie in Haarlem haalt vandaag kinderporno weg uit de collectie van pedofiel Edward Brongersma.

Er bestaan veel misverstanden over pedofilie, vond Edward Brongersma. ,,De woede en de angst bij het horen van het woord pedofiel wordt veroorzaakt door een verkeerde voorstelling van zaken'', zei de anderhalf jaar geleden overleden advocaat en PvdA-senator in een interview uit 1978 met Bibeb in Vrij Nederland. ,,Men denkt aan een dodelijk benauwd kind en een kerel met een heel grote fallus die hij door de heel kleine opening naar binnen wil duwen. Zo iets doet terecht ieders bloed koken. Het heeft alleen niets met de werkelijkheid te maken. Meestal wil die man niet zo erg veel. Meestal is het knuffelen, strelen, stoeien, masturbatiecontact.'' Brongersma was tevreden, vertelde hij in dat interview, dat de tolerantie voor dit soort liefdesrelaties leek toe te nemen: het seksuele contact tussen volwassenen en zestienjarigen was sinds 1971 niet meer strafbaar, en ook anderszins leek hem de acceptatie te groeien. ,,Ik heb laatst een zaak meegemaakt, een jeugdleider had vijf jongens op zijn kamer gefotografeerd. Op een daarvan zie je een jongetje van tien, dat ligt hem te zuigen. Toch is dit geval geseponeerd.''

Brongersma werd zelf in 1950 veroordeeld tot tien maanden gevangenisstraf wegens een seksuele relatie met een zestienjarige jongen, een pijnlijke ervaring die hem sterkte in zijn overtuiging dat de samenleving een verkeerde opvatting had over de kinderliefde. Hij legde een omvangrijke verzameling aan van pedofiele romans en studies, tijdschriften, persoonlijke getuigenissen, films, video's en vooral veel foto's.

Het archief liet hij na aan een door hemzelf opgerichte stichting die het wetenschappelijk onderzoek naar pedofilie wil bevorderen. Vandaag neemt justitie in Haarlem de kinderporno uit de collectie in beslag. Justitie schakelt binnenkort onafhankelijke deskundigen in om te beoordelen in hoeverre het materiaal van wetenschappelijke waarde is. In dat geval vervalt de strafbaarheid van het bezit van kinderporno.

De beheerder van het archief, de Utrechtse hoogleraar psychologie Lex van Naerssen, vermoedt niet, ,,maar dat is een persoonlijke taxatie'', dat de deskundigen zullen besluiten dat de kinderporno vernietigd moet worden. Wat hem betreft staat het wetenschappelijk karakter van het archief als een paal boven water. ,,De collectie completeert het beeld van de praktijk van de pedofilie in de periode tot 1971, het jaar waarin de leeftijdsgrens van zestien jaar werd afgeschaft'', zegt Van Naerssen. De collectie bevat volgens Van Naerssen een aantal ,,unieke'' boeken met opdrachten van de schrijvers, alsmede veel tijdschriften die nergens anders bewaard zijn. Ook honderdtwintig mappen met persoonlijke getuigenissen van vooral Duitse, Franse en Engelse pedofielen verschaffen een interessante blik op de verboden pedofiele praktijk.

Van Naerssen: ,,Dat iets verboden is, betekent niet dat het niet wordt gedaan. Pedofilie blijkt over de hele wereld toch vaak te worden georganiseerd via tips van tussenpersonen. Zij brengen de pedofielen in contact met jongens die zich aanbieden. Vrijwel altijd op basis van vrijwilligheid, en om het geld natuurlijk.''

Interessant, zegt Van Naerssen, zijn ook de regionale verschillen in de pedofiele beleving. ,,Binnen de seksuologie bestaat een controverse tussen essentialisme en constructivisme. Essentialisten noemen pedofilie een menselijke behoefte die daarom overal ter wereld hetzelfde is; constructivisten menen dat pedofilie sterk afhankelijk is van de sociale context. Ik ben een aanhanger van de constructivistische theorie.

,,Uit de collectie van Brongersma blijkt het verschil in de zuidelijke en noordelijke moraal. Franse en Italiaanse hoeren bieden zich bijvoorbeeld nadrukkelijk aan. Het zijn zwaar opgemaakte jongens, met volle lippen, daarmee uitdrukking gevend aan de katholieke moraal dat pedofilie weliswaar niet mag, maar dat een man nu eenmaal af en toe van bil moet. In de noordelijke protestantse streken is de leer strenger. Daar bieden de hoeren zich aan als dominante partij met een zweepje. Wie seks heeft met jongens, krijgt klapjes.''

Van Naerssen (58) heeft overigens van harte meegewerkt aan het gerechtelijk vooronderzoek van justitie. Hij is zelf nog in een kort geding verwikkeld tegen twee seksuologen die hem uit de stichting Edward Brongersma hebben gezet omdat hij zijn werk als executeur testamentair niet goed zou doen. Mocht de collectie kinderporno vernietigd worden, dan zegt Van Naerssen daar vrede mee te hebben. ,,Ik ben een stoïcijn. Ik maak me niet druk om dingen die ik niet kan veranderen.''