`Sinn Féin straffen voor bedreigingen IRA'

Noord-Ierse protestanten hebben de Britse regering opgeroepen het katholieke Sinn Féin te straffen voor een reeks doodsbedreigingen die het werk zouden zijn van het verboden Ierse Republikeinse Leger (IRA).

Een 15-jarige jongen kreeg gisteren van de IRA, Sinn Féins `militaire vleugel', te horen dat hij gedood zou worden als hij niet binnen 48 uur de provincie zou verlaten. Vier andere tieners kwamen in dit weekeinde in Londen en Schotland aan, na soortgelijke bedreigingen vorige week.

Volgens David Trimble, leider van de grootste protestantse partij en kandidaat-premier voor een gemengd zelfbestuur in Ulster, is de Britse minister voor Noord-Ierland, Mo Mowlam, medeschuldig aan de terreur. Zij erkende vorige week dat de IRA schuldig is aan de moord op een katholieke taxichauffeur en aan een poging tot wapensmokkel, maar die incidenten zijn onvoldoende bewijs dat het bestand als geheel desintegreert, aldus Mowlam.

,,Als er geschoten wordt, is er geen bestand, zo simpel is het'', zei Trimble. ,,Omdat Mowlam er omheen draait voelt de IRA zich nog vrijer om het bestand te schenden.'' Protestanten willen Mowlams beslissing voor de rechter aanvechten. Britse Conservatieven en Ulster protestanten hebben opgeroepen de vervroegde vrijlating van terroristen uit de Maze-gevangenis te staken.

De verbanningen (expulsions) zijn – naast moord en verminking – een van de methodes waarmee katholieke en protestantse paramilitaire groepen orde houden in hun territorium. Politieke motieven spelen daarbij niet zelden een ondergeschikte rol, zeggen mensenrechtengroepen. Ook buren- en caféruzies, ongewenste liefdesverhoudingen en het tegenwerken van criminele belangen van de betreffende groep worden zo opgelost. Mensenrechtengroepen schatten dat de IRA en protestantse groepen sinds het Goede Vrijdag-akkoord (1998) elk een kleine 400 mensen gedwongen hebben Noord-Ierland te verlaten.

David Trimble laveert tussen de hardliners in zijn partij, die nieuw overleg met Sinn Féin afwijzen, en de roep om een opstelling die soepeler is dan aan het begin van deze zomer. Half juli mislukte de vorming van een gemengd zelfbestuur, voor een aanmerkelijk deel omdat Trimble een compromis over ontwapening door paramilitairen afwees, dat de Britse en Ierse premiers, Tony Blair en Bertie Ahern, hadden voorgesteld.

Een van Trimbles adjudanten, Michael McGimpsey, erkent vandaag in de Financial Times dat zijn partij een ,,kanaal'' met de republikeinen heeft opengehouden. Dat zou bedoeld zijn om ,,gezichtspunten uit te wisselen'' voorafgaand aan het nieuwe overleg over de vorming van een bestuur, dat volgende week begint. Of premier Blair zich opnieuw persoonlijk committeert in Noord-Ierland wordt betwijfeld. Blair zou woedend zijn dat Trimble hem in juli liet vallen.