Onnozel

Angelika Dopheide, Angelika Dopheide dreunen mijn wielen. Paal na paal belooft ze de gemeentepolitiek `lebendig' te maken. Verderop is er een griezelige man die een rondweg belooft. Dan iemand die een recreatiepark wil, of het vertrek van de buitenlanders, of de wederkomst van Christus. Zo hangt dit hele land vol. Ik passeer een natuurgebied, ooit de grens van de DDR. Nu is het feest voor biologen: waar vind je een strook land waar zo lang vrijwel geen mens kwam? Maar daarna ratelt mijn loodgieterbusje over Bismarckkasseien en Hitlerbeton, want het is een hardnekkig museum, die oude DDR.

,,Ik was lid van de burgerbeweging van 1989, maar ik zeg altijd: niet wij hebben de DDR omvergeworpen, die is uit zichzelf ingestort'', zegt de oogarts Horst Strohbusch. Thüringen was een schimmengebied. ,,We hadden alleen Westerse televisie, we konden die van de DDR niet eens krijgen.'' Hij was hier tijdens de `Wende' burgemeester, daarvoor zocht ik hem op, maar het gesprek dwaalt af. ,,Ik hoorde bij die zestien-jarige soldaatjes die Hitler op het laatst ronselde uit de Hitlerjugend. We dachten tot het einde dat Duitsland zou winnen. We waren zo onnozel.'' Zijn vrouw: ,,Ik was zestien bij de aanslag in 1944, ik heb gehuild: dat men onze Adolf Hitler zoiets durfde aandoen.'' Hij: ,,Later ook. Ik kende enkel West-Duitse politici, van mijn eigen regering wist ik niks. Maar toen kwam de `Wende', en alles zou anders worden. Komt er een vrouw op me af, ze zegt: `Dr. Strohbusch, ik ken u en u bent de beste. Maar ik kies voor de CDU, want die hebben het geld.' Ja, zo waren we hier.''