Van Aartsen: weg vrij voor aanleg van haven Gaza

PLO-chef Yasser Arafat en minister Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) zien ,,een doorbraak'' in het vredesproces in het Midden-Oosten. Dat zeiden zij nadat de PLO en het Israelische kabinet-Barak het gisteren eens waren geworden over het begin, per 1 oktober 1999, van de aanleg van een Palestijnse zeehaven in Gaza en nadat zij bovendien een principeakkoord hadden bereikt over een veiligheidscorridor van Gaza naar Hebron en Ramallah waarlangs Palestijnen kunnen gaan reizen.

PLO-hoofdonderhandelaar Saeb Erakat kwam het nieuws over deze beide akkoorden gisteravond melden toen Van Aartsen, die een vijfdaagse reis door het Midden-Oosten maakt, juist met Arafat in Gaza aan het diner zat.

Van Aartsen zei dat er tussen Israel en de PLO voor de uitvoering van een totaalpakket à la Wye River, dat alleen als geheel telt, ,,natuurlijk'' ook nog onopgeloste kwesties zijn. Dat betreft bijvoorbeeld de termijnen die voor de uitvoering van onderdelen moeten worden gekozen, zoals de datum van de definitieve Israelische terugtrekking van de Westbank, waarvoor Israel extra tijd wil tot na de jaarwisseling, waarvan Van Aartsen de indruk had gekregen dat het een oplosbaar probleem is. Belangrijk voor Israel is dat er na zo'n terugtrekking twaalf joodse enclaves geïsoleerd zouden achterblijven. Voorts is er nog de vraag wanneer Israel welke aantallen Palestijnse gevangenen vrijlaat. Het type gevangenen (criminele of politieke) is geen strijdpunt meer, het gaat nog slechts om aantallen en data, zei Van Aartsen. Volgens Israelische media zou met een gefaseerde vrijlating in september beginnen.

Op een persconferentie vóór het diner had Arafat benadrukt dat een snelle voortgang van het vredesproces en de uitvoering van het Wye-akkoord voor de Palestijnse bevolking essentieel zijn. En dat er de afgelopen weken ,,enkele positieve dingen'' waren gebeurd maar dat ,,andere belangrijke dingen'' nog niet waren beslist. Arafat prees Nederland, ,,dat bij elke moeilijke kwestie achter ons staat'', en roemde de Nederlandse rol in het geplande havenproject in Gaza.

In dat op 160 miljoen gulden geraamde project, waarvoor premier Kok januari 1996 al een eerste schop in het zand stak, neemt Nederland deel voor 83,7 miljoen. Frankrijk en de Europese Investeringsbank zorgen voor de rest.

Het Nederlandse busbedrijf Den Oudsten zal 125 bussen leveren aan de Palestijnse Federatie van Vervoersbedrijven. Hierover is tijdens het bezoek van Van Aartsen aan de Palestijnse gebieden overeenstemming bereikt. Met het contract is 37 miljoen gulden gemoeid. De Nederlandse overheid neemt via subsidies 35 procent van de kosten voor haar rekening.