Lubbers: aanleg Betuwelijn leidt tot financieel gat

De aanleg van de Betuwelijn zal leiden tot een `financieel gat zonder dekking'. Dat stelt oud-premier Lubbers in een ingezonden stuk in het weekblad Elsevier van deze week. Volgens Lubbers heeft premier Kok als minister van Financiën in het derde kabinet Lubbers ,,terechte randvoorwaarden'' gesteld aan de realisatie van de Betuwelijn, maar Paars heeft daar niet de hand aan gehouden.

,,Een van de belangrijkste financiële randvoorwaarden was de private financiering. Nu is private financiering alleen haalbaar daar waar sprake is van rentabiliteit. De commissie-Hermans heeft eerder en tijdig helder aangegeven dat er aanzienlijke fiscale heffingen op het containertransport per vrachtauto over de weg nodig zouden zijn om dat te bereiken. Paars heeft dat echter niet gewild en daarbij een `Betuwegat' zonder dekking aanvaard'', aldus de voormalige minister-president.

Bovendien, zo stelt Lubbers, is de Betuwelijn aanzienlijk duurder geworden doordat is toegegeven aan milieugeluidseisen die door lokale overheden zijn gesteld. ,,Dat is een democratisch proces in de volle openbaarheid – goeddeels tijdens Paars – geweest, waarbij de democratische afweging overigens te gemakkelijk was,'' schrijft Lubbers, die er verder op wijst dat minister van Financiën Zalm heeft `bij gepast'.

,,En overigens waren er de aardgasgelden die met het label `economische structuurversterking' onder meer voor de Betuwelijn beschikbaar waren,'' aldus Lubbers. ,,Nadat de financiële randvoorwaarden, zoals die onder het kabinet Lubbers/Kok nog golden, door minister-president Kok en minister Zalm terzijde waren gelegd, konden de grote infrastructurele aanbestedingen beginnen.''

,,Kijk je door dat alles heen,'' meent Lubbers, ,,dan wordt het begrijpelijk hoe Paars het kabinet van de files werd. Budgetdiscipline plus Betuwelijn gingen meer en langere files betekenen.''

In het nu ontstane klimaat is er volgens Lubbers ,,geen mentale ruimte meer om te denken aan technologisch betere oplossingen, die in de afgelopen jaren door het bedrijfsleven en de technologische instituten in ruime mate zijn ontwikkeld''.