Fietsen op een kistje

Echt comfortabel zijn ze niet, de houten kratfietsen van Bertjan Diphoorn. En dat terwijl de meeste fietsen tegenwoordig het toppunt van comfort vormen. Rijwielfabrikanten doen er alles aan om de moderne mens uit zijn auto op de fiets te krijgen. De hedendaagse fiets ziet er zo mooi mogelijk uit, de maten kunnen worden aangepast aan de varianten van het menselijk lichaam, een zacht zadel waarop ook het ongeoefende achterwerk het lang kan uithouden is een vereiste en verschillende versnellingen zorgen voor soepel trapgenot. Daarnaast zijn deze dromen van beweging ook in vouwvarianten verkrijgbaar, zodat de autoloze naar het station kan fietsen en zijn fiets als klein pakket – gratis – mee kan nemen.

De fietsen van Diphoorn zijn niet echt bedoeld om op te rijden. Hij ontwierp twee houten fietsen voor zijn eindexamen aan de Academie voor Kunst en Industrie in Enschede. Eén ervan is `opvouwbaar' tot een koffer op wieltjes. ,,Het zijn eigenlijk driedimensionale schilderijtjes, bijna kinderlijk zoals speelgoed'', aldus Diphoorn. Eén fiets heeft een vierkant, platte multiplex kist als frame. De lompe trappers zijn van houten blokjes gemaakt. In een uitsparing aan de voorkant van de `kist' hangt een houten blok met het voorwiel erin dat verbonden is met het stuur, een vierkant stuk multiplex met twee gaten als handvatten. De tweede fiets is demontabel en heeft drie rechthoekige kistjes als basis, waar een gelijkvormig kistje aanhangt als `voorvork' met wiel en stuur. De onderdelen zijn in elkaar op te bergen: het stuur past in de voorvork, de voorvork past in een kistje, net als de trappers.

De ontwerpen van Bertjan Diphoorn werden door bekroond met de Items/Vitra-prijs, de aanmoedigingsprijs voor jong design-talent van het designtijdschirft Items en meubelfabrikant Vitra Nederland. Diphoorn ontwierp naast de fietsen ook een tribune-meubel en een tuinkast annex fietsenstalling met een glijbaan van rood zijldoek als extraatje. Ze zijn t/m 4 sept te zien in Galerie De Zayer in Amsterdam, samen met werk van andere eindexamenkandidaten. Zo hangt aan een van de muren de `wachtaffiche' van Bernd van den Thillart, die werd bekroond met de Items Drukkerij Industrieprijs. Op het uitvergrote blauwe volgnummerbonnetje zijn wachtende mensen op houten stoelen afgebeeld. Nabij de met kettingen aan betonnen bollen vastgelegde kratfietsen toont een video hoe het demonteren van de fiets in zijn werk gaat èn dat je op een houten fiets wel degelijk kunt fietsen. Als je maar heel hard je best doet en niet verder wilt dan de supermarkt op de hoek van de straat.

Oogst in de Zayer, galerie De Zayer, Keizersgracht 22, Amsterdam. T/m 4 sept, ma t/m za 11-17u30. Tel 020-6266233.