`Betaal rechtbank naar aantal zaken'

. Rechtbanken moeten in de toekomst worden betaald naar rato van het aantal zaken dat zij per jaar afhandelen. Het kabinet heeft begin juli ingestemd met dit voorstel van een interdepartementale beleidscommissie.

Bij de rechterlijke macht is de suggestie welwillend ontvangen. De president van de Haagse rechtbank, A. van Delden, bijvoorbeeld, juicht de voorstellen toe. De commissie bestond uit ambtenaren van de ministeries van Justitie, Binnenlandse Zaken en Financiën, maar ook uit leden van het openbaar ministerie en de rechterlijke macht zelf. De commissie stond onder voorzitterschap van M.H. Meijerink, hoogleraar en voorzitter van de vereniging van universiteiten . Meijerink: ,, Een rechtbank die beneden de maat blijft krijgt gewoon minder geld.''

Rechtbanken moeten volgens de voorstellen in de toekomst verantwoordelijk worden voor de eigen organisatie en zorg gaan dragen voor de eigen gebouwen en het personeel. De commissie stelde bij haar onderzoek vast dat er op dit ogenblik geen enkele financiële prikkel bij rechtbanken bestaat om efficiënter te gaan werken. Zij krijgen nu – ongeacht het aantal zaken dat ze afhandelen – een budget dat uitsluitend is gerelateerd aan het aantal personeelsleden en de omvang van hun huisvesting.

Niet voor alle zaken die de rechtbanken voorgelegd krijgen en afhandelen zal een zelfde vergoeding door Justitie worden gegeven. Meijerinks commissie gaat uit van een nieuw systeem voor werklastmeting (`Lamicie'), waarbij zaken die voor de rechter worden gebracht zijn ingedeeld in een aantal categorieën. Op die manier kan worden beschikt over een ,,consistent systeem om de prestaties van het gerecht te meten'', zo stellen de bewindslieden. Om de zaak financieel binnen de perken te houden willen zij echter eerst nog een accountantsadvies over de methodiek van bekostiging. Volgens de commissie kunnen de besturen van de gerechten alleen verantwoordelijkheid nemen voor de eigen prestaties als zij ook de zeggenschap hebben en de verantwoordelijkheid nemen voor de bedrijfsvoering. Het nieuwe systeem van financiering kan uitsluitend een succes worden, zo meent de commissie, als er tegelijkertijd een voortdurende bewaking komt van de kwaliteit van de rechtspraak. De rechtsprekende macht heeft daartoe zelf in het kader van het Programma Versterking Rechterlijke Organisatie al een groot aantal initiatieven ontwikkeld. Voordat ze een aantal ver gaande aanbevelingen van de commissie uitvoeren willen minister Korthals en staatssecretaris Cohen van Justitie uitgebreid overleggen met de rechtsprekende macht zelf. De commissie heeft zich de eerste zes maanden van dit jaar gebogen over de bedrijfsvoering van de rechtspraak.