Hype?

DAG NA DAG, jaar na jaar, eeuw na eeuw – miljarden jaren al zwiept de maanschaduw door ons zonnestelsel. Een donkere cirkel, die meestal in het niets valt. Maar gisteren, precies op het voorspelde tijdstip, vloog de maanschaduw over een planeet: de Aarde.

Dat is niet onopgemerkt gebleven. De mensen trokken in drommen naar het gebied dat op de eclipskaarten onveranderlijk als een grijze band werd afgebeeld. Ze hadden de eclipsbril op zak, want ze waren gewaarschuwd voor onherstelbaar oogletsel. Ze wisten precies wat er komen ging, en wanneer het zou gebeuren. Ze hadden op de televisie en in de krant de zonsverduistering al tientallen malen gezien, maar nog nooit in het echt. Ze waren op het evenement voorbereid, ze hadden er honderden kilometers voor afgelegd – kortom, ze hadden er zoveel in geïnvesteerd, dat ze ook gemakkelijk konden denken dat ze recht hadden op de beloofde sensatie.

Met die illusie rekende een ander natuurverschijnsel af: het weer. Een grijs wolkendek schoof tussen het kosmische verschijnsel en de miljoenen die hunkerden naar een piekervaring. Diepe teleurstelling dus in Cornwall en grote delen van Noord-Frankrijk. Boosheid op de media ook, die er immers een hype van hadden gemaakt.

MAAR IN ETRETAT, in Rozoy sur Serre, in Virton, en nog een paar Franse plaatsjes die zich door een blind toeval onder een gat in het wolkendek bevonden, daar was het toch te zien. Hoe de zon een sikkel werd. Hoe de sikkel in een streepje veranderde en hoe de kleuren wegtrokken. Hoe het in twintig seconden donker werd. Zoals in een bioscoopzaal, wanneer de hoofdfilm begint.

De zon werd een zwarte schijf, en om de schijf lekten woeste vlammen. Op de Franse stoppelvelden vingen de eclipsgangers een glimp op van het inferno dat hoog boven hun hoofd al vijf miljard jaar aan de gang is. Huiverend zagen ze de vlammen waaraan de Aarde zich al zolang warmt.

Het was een spectaculair verschijnsel, maar het had geen doel of bedoeling, geen opzet of moraal. Dat de zon de voornaamste oorzaak is van ons bestaan, dat wisten we al. Dat we bijna alles naar onze hand kunnen zetten, maar zon, maan en wolken niet, ook dat was al bekend. Maar dat de werkelijkheid ontzagwekkender kan zijn dan welke mediahype dan ook – dat is een inzicht dat men elke Aardbewoner van tijd tot tijd zou toewensen.