Uitgave memoires Eichmann op komst

Israel heeft aangekondigd de memoires van Adolf Eichmann binnenkort vrij te geven voor publicatie. Oorlogsmisdadiger Eichmann, die in 1960 door de Israelische geheime dienst uit Argentinië werd gekidnapt en een jaar later ter dood werd veroordeeld, schreef zijn 1300 pagina's tellende herinneringen in zijn gevangenschap in Israel.

Deze week hebben de zonen van Eichmann het manuscript opgeëist, omdat ze vinden dat ze daar recht op hebben. Ze hebben de Israelische autoriteiten ook laten weten dat ze van plan zijn de tekst te publiceren.

Tegenstanders van publicatie zijn bang dat de memoires alleen maar voedsel geven aan neo-nazi's, die de Holocaust ontkennen of bagatelliseren. Eichmann, bij de Gestapo verantwoordelijk voor het `joodse vraagstuk', heeft gedurende het opzienbarende proces in 1961 zichzelf altijd beschreven als niet meer dan een klein radertje in de oorlogsmachine, niet meer dan de man die de bevelen van Hitler uitvoerde. Vermoed wordt daarom dat hij ook in zijn memoires heeft geprobeerd zichzelf zo veel mogelijk vrij te pleiten.

Dat was voor de Israelische aanklager Gideon Hausner, die in 1961 de doodstraf tegen Eichmann eiste, de reden om vast te leggen dat de memoires ten minste vijftien jaar achter slot en grendel zouden blijven. Israelische historici, onder wie het handjevol dat de memoires heeft gelezen, hebben echter al eerder gepleit voor publicatie. Volgens een van hen, Yehudi Bauer, werpt de tekst geen nieuw licht op de Holocaust, wel geeft het een beter inzicht ,,in de geest van een leugenaar en moordenaar''.

Volgens het Israelische ministerie van Justitie zal het document binnenkort worden gegeven aan een Duits wetenschappelijk onderzoekscentrum, met de bedoeling om het – voorzien van voetnoten en kanttekeningen – te publiceren. Pas daarna zou het mogen worden teruggegeven aan de familie Eichmann. Israel wil daarmee ondermeer voorkomen dat de tekst zonder commentaar openbaar wordt. Bovendien wil Israel niet dat iemand aan de uitgave verdient.

Volgens advocaat Horst Bauer, die optreedt namens een van Eichmanns zoons, maakt de familie bezwaar tegen uitgave door anderen. ,,Als erfgenaam van zijn vader, gaat mijn cliënt niet akkoord met publicatie door anderen'', aldus Bauer. ,,De tekst kan alleen gebruikt worden als mijn cliënt daarmee instemt.''

De Israelische auteur Tom Segev vindt het belachelijk dat Israel zich wil bemoeien met publicatie van de memoires. ,,Ze behandelen deze affaire alsof die nog steeds van belang was voor de veiligheid van Israel. Waarom zou het een zaak zijn voor de staat Israel om met voetnoten duidelijk te maken waar Eichmann liegt en waar niet?'' (AP, Reuters)