Onafhankelijk Dagestan uitgeroepen

Islamitische rebellen in het grensgebied met buurland Tsjetsjenië hebben gisteren de islamitische republiek Dagestan uitgeroepen en opgeroepen tot een jihad (heilige oorlog) tegen de Russen ,,tot de laatste ongelovige is verjaagd''.

Volgens een proclamatie, die gisteren werd verspreid onder journalisten in de Tsjetsjeense hoofdstad Grozny, heeft een orgaan dat zich de `shura (raad) van Dagestan' noemt, in het bergdistrict Botlich de onafhankelijkheid uitgeroepen. In het `bevrijde gebied' binnen Dagestan worden islamitische raden opgericht en geldt de sharia, het islamitsche recht, aldus de verklaring.

Generaal Anatoli Kvasjin, chef-staf van het Russische leger, zei gisteravond dat de Russen de situatie bijna onder controle hebben. Kvasjins helikopter werd beschoten toen hij zich naar het front spoedde en liep lichte schade op. Het Russische leger zegt gisteren in het district Botlich twee van de vier dorpen die door de rebellen werden bezet, te hebben heroverd. Twee andere dorpen zouden zijn omsingeld. Minister van Binnenlandse Zaken Omar Magomedov van Dagestan zei gisteren dat de rebellen niet zal worden toegestaan zich terug te trekken naar Tsjetsjenië. ,,Ze moeten zich overgeven, of ze worden aangevallen'', aldus Magomedov. Bij de schermutselingen zouden gisteren een Russische soldaat zijn omgekomen en enkele anderen gewond zijn geraakt. Russische troepen hebben naar eigen zeggen veertig rebellen gedood.

Prominente moslimleiders in Dagestan hebben de opstandelingen in een gemeenschappelijke verklaring veroordeeld. ,,Wij kunnen niet zwijgen als oproepen om de islam te zuiveren worden misbruikt om extremistische religieuze opvattingen met geweld op te leggen'', schrijven de religieuze leiders. In de Dagestaanse hoofdstad Machatsjkala worden ruim vierduizend vluchtelingen uit het grensgebied ondergebracht in kampen en hotels.

Dagestan is een overwegend islamitsche deelrepubliek binnen de Russische Federatie met dertig onderling ruziënde etnische groepen. Het rebellenleger, naar schatting 300 tot 600 man sterk, bestaat voor een deel uit Dagestaanse fundamentalisten die het wahhabisme aanhangen, een extremistische stroming die de Russen uit de Kaukasus wil verdrijven. Zij krijgen assistentie van de fundamentalistische krijgsheren Basajev, Radoeljev en Chattab uit buurland Tsjetsjenië, die zich ontrekken aan het gezag van president Maschadov. Basajev en Chattab erkenden gisteren in een gezamenlijke verklaring dat zij in het weekeinde op ,,inspectie'' zijn geweest in Dagestan. ,,Onze moslimbroeders is Dagestan hebben ons om hulp gevraagd en het is onze plicht ze te helpen.''

De sterkte van de Russische troepen is onduidelijk. Ze hebben veel meer vuurkracht dan de rebellen, maar opereren uiterst omzichtig. Volgens het Dagestaanse ministerie van Binnenlandse Zaken strijden inmiddels 500 vrijwilligers tegen de rebellen. Er worden nog nieuwe Russische troepen aangevoerd. De regering van Georgië, dat grenst aan Dagestan, maakte gisteren bekend dat Russische vliegtuigen een dorp in Georgië hebben gebombardeerd, waarbij twee gewonden zouden zijn gevallen. Moskou ontkent dit bericht. (AFP, AP, Reuters)