Nuchterheid overheerst

Spiritueel Nederland laat het afweten tijdens de zonsverduistering. ,,Misschien zijn we te nuchter, misschien zijn we op vakantie.''

,,Nederlanders zijn een lekker nuchter volkje'' zegt Harry Otten, eclipsjager en directeur van Meteo Consult. Van een spirituele of astrologische betekenis van de zonsverduistering wil hij niets horen. ,,Pure onzin'', zegt hij, ,,en als je het mij vraagt denken de meeste Nederlanders er net zo over.''

De opwinding die in Nederland heerst rond de zonsverduistering, gaat inderdaad voornamelijk over het tekort aan eclipsbrilletjes, over een plaatsje op de camping, of over de vraag of het wel of niet bewolkt zal zijn. Niemand durft dit natuurverschijnsel te missen na alle opzwepende beschrijvingen door de vele eclipsofielen, -jagers en -deskundigen.

Maar Oininio in Amsterdam, het new age-bolwerk van Ronald-Jan Heijn, heerst morgen een serene rust, net als in spiritueel centrum De Roos, ook in Amsterdam. Ook een rondgang langs religieuze en filosofische bewegingen levert weinig meer op dan smalend gegrinnik. L. Dewkali van de hindoe-organisatie Arya Samaj: ,,We vinden het mooi dat de zon schijnt, maar we zien dat als natuurverschijnsel. Net als de verduistering.'' De hindoes hebben ervan afgezien een speciale bijeenkomst te organiseren.

Zelfs de Stichting Skepsis, die de ontwikkelingen op het gebied van de pseudowetenschappen en het paranormale kritisch volgt, heeft niets gehoord over ,,randverschijnselen''.

Ook Dries Langeveld, hoofdredacteur van Bres, een tijdschrift over keerpunten in mens en cultuur, signaleert een spirituele stilte. Het samen beleven van spiritualiteit is volgens hem niet erg diepgeworteld in het nuchtere Nederland. ,,In Engeland komen nog jaarlijks druïdes samen om hun rituelen uit te voeren rond steencirkels.'' Een tweede, meer prozaische reden is volgens Langeveld de vakantietijd. ,,Als je iets wil organiseren, moet je dat niet in de zomer doen.''

Langeveld sluit niet uit dat de zonsverduistering voor veel mensen wel een bijzondere betekenis heeft, maar dat ze dit individueel beleven. ,,Niet voor niets waren al lang voordat de eclips een hype werd, alle hotels in de totaliteitszone volgeboekt. Meestal barsten pas na zo'n evenement de gekste verhalen los over wat mensen ondernomen hebben. Nu horen we daar niet zoveel over, omdat mensen die spiritualiteit serieus nemen daar niet uitgebreid tijdens de borrel over uitweiden.''

Zonsverduisteringen waren door de eeuwen heen voer voor astrologen, maar ook op dat front is het tamelijk stil. Dat verwondert astrologe Renée Maas, schrijfster van het eclipsboek `Een teken aan de hemel', omdat deze zonsverduistering astrologisch gezien zeer onheilspellend is. Maas: ,,Tijdens de verduistering vormen de zon, de maan en enkele planeten samen een vierkant in vaste sterrentekens van de dierenriem. In de astrologie staat dat bekend als een zeer lastige situatie, meestal een voorbode van natuurrampen als aardbevingen en overstromingen.''

Volgens Maas' berekeningen ligt Italië het meest prominent in de gevarenzone, maar ook Frankrijk, Oostenrijk en de Alpen lopen risico. ,,Nederland blijft buiten schot, maar kan via de Europese Unie wel indirect met de schadelijke gevolgen te maken krijgen'', zegt Maas.

Overigens is er volgens haar op de dag van de verduistering niets van het naderend onheil te merken. Maas schat in dat de periode van half november tot volgend jaar maart kritiek zal zijn.

Natuurlijk doen veel mensen astrologische voorspellingen af als bijgelovige onzin, zegt Maas. ,,Eerlijk gezegd hoop ik dat ze gelijk krijgen en dat ik het bij het verkeerde eind heb. Maar ik vind de voortekenen zo overtuigend dat ik het als mijn plicht zie om mijn nek uit te steken. Ik sta liever in mijn hemd dan dat ik mezelf moet verwijten dat ik niet heb gewaarschuwd.''