Shirov ontsnapt bij WK schaken in tiebreak

Het is een opwindend gezicht, de schaakpartijen met versneld tempo. In het begin gaat het nog rustig, er is tijd om na te denken. Dan komt de tijdnoodfase, de spelers hameren op de klok, hun gezichten door inspanning en emotie vertrokken, de computerschermen kunnen het niet meer bijhouden en de toeschouwers duwen elkaar weg om iets te kunnen zien. Het is ook een een beetje treurig om zo een wereldkampioenschap beslist te zien.

Er waren gisteren in Las Vegas 28 schakers die de tiebreak moesten spelen. Eerst twee partijen met 25 minuten bedenktijd, plus tien seconden per zet. De belangrijkste matches die in deze fase beslist werden, waren Shirov-Sokolov en Kamsky-Chalifman. Shirov en Chalifman wonnen en behoren tot de 32 schakers die vandaag aan de derde ronde beginnen.

Het was wel zuur voor Ivan Sokolov, die twee dagen daarvoor nog goede hoop kon hebben dat hij een van de grote kanonnen van het toernooi kon uitschakelen. Maar men kan er vrede mee hebben. Shirov won niet in de eerder geschetste tijdnoodgekte, maar met normale schaakzetten. Met zwart dwong hij een snelle remise af en met wit had hij Sokolov steeds onder druk.

Het zou ook wel jammer zijn geweest als een speler als Shirov zo snel uit het toernooi verwijderd was. Hij is niet alleen een van de sterkste spelers van de wereld, maar ook een van de meest creatieve en aantrekkelijke.

Gata Kamsky, in 1996 uitdager van wereldkampioen Karpov, hadden we graag wat langer zien optreden. Maar drie jaar lang niet schaken en dan even langskomen om een wereldkampioenschap te spelen, dat is een te grote handicap. Niemand begrijpt waarom Kamsky drie jaar geleden, op het hoogtepunt van zijn schaakcarrière, het besluit nam zich uit de schaakwereld terug te trekken om medicijnen te studeren. Als je al liever dokter wil worden dan schaakkampioen, op zichzelf al wonderlijk genoeg, waarom dan niet een paar jaar gewacht om nog even met schaken veel geld te verdienen? Het zal ons nooit verteld worden, want vader en zoon Kamsky zijn niet erg mededeelzaam.

Toen de tweede fase. Twee partijen met 15 minuten, plus tien seconden per zet. Er waren nog twee matches over, Topalov-Ponomariov en Kortchnoi-Dolmatov. Topalov en Kortchnoi wonnen, beiden met 2-0.

Topalov heel vast en overtuigend. Het neemt niet weg dat voor de vijftienjarige Ponomariov een grote toekomst gloort. Hij wordt vaak met Karpov vergeleken. Hij lijkt een beetje op hem en er wordt gezegd dat zijn schaakstijl ook veel met die van Karpov gemeen heeft, maar dat zie ik niet.

Viktor Kortchnoi won de eerste partij rechtlijnig. Toen de tweede partij. Zijn derde matchpoint, de derde keer in de serie partijen tegen Dolmatov dat hij genoeg had aan remise om zich voor de volgende ronde te plaatsen.

Het werd de totale chaos. Eerst stond Kortchnoi verloren, hij lapte zijn stelling weer op en toen kwam het gehamer op de klok, zetten doen die niet erg goed hoeven te zijn, als ze maar snel komen.

Ik dacht aan de veranderingen die Viktor Kortchnoi in zijn schaakleven heeft meegemaakt. Vroeger de grote kampioenschappen van de Sovjet-Unie, in de mooiste theaters van Moskou, met duizenden toeschouwers die, als ze geen plaats in de zaal konden vinden, op de straten en pleinen naar de demonstratieborden keken. En in de hele Sovjet-Unie waren de schaakliefhebbers aan de radio gekluisterd. Het was een bijna religieuze ceremonie. Het prijzengeld was een paar honderd roebel.

Nu hamerde Kortchnoi op de klok in een Amerikaans pretpark, voor tienduizenden dollars en misschien honderd toeschouwers. Hij won, de 68-jarige. Dolmatov hamerde niet snel genoeg en overschreed de tijd.

    • Hans Ree