Mensensmokkel in meer asielcentra

Het netwerk van mensensmokkelaars waarvan enkele leden eind juni door de politie zijn aangehouden, is verspreid door heel Nederland en heeft `pionnen' in verscheidene asielzoekerscentra.

Dit heeft een medewerkster van het asielzoekerscentrum (AZC) Imstenrade in Heerlen verklaard tegenover de politie. Zij legde haar verklaring af op 24 juni, de dag voordat zes Irakese verdachten werden aangehouden. Twee verdachten waren woonachtig in het AZC in Heerlen, de overige verdachten hadden eerder in het AZC gewoond.

De behandelend officier van justitie, L. Mooy, laat via zijn woordvoerder desgevraagd weten de verklaring ,,zeer serieus'' te nemen. ,,Volgens officier Mooy geeft het aanleiding voor een beleidsanalyse. Er zou onderzocht moeten worden of er iets structureel kan veranderen om dit te voorkomen. Wellicht moeten alle AZC's worden doorgelicht'', aldus een woordvoerder. Er zijn in Nederland 79 asielzoekerscentra.

Na de arrestaties van de verdachten in Heerlen werd geconstateerd dat door het `open' karakter van de AZC's – iedereen kan er in en uit lopen – controle niet mogelijk is. ,,Misschien dient dit te veranderen. Maar om alles nu direct te sluiten is nog te vroeg.''

De centrale recherche informatiedienst (CRI) concludeerde uit eerder onderzoek dat mensensmokkel voornamelijk het werk is van landgenoten. In de Heerlense zaak zijn alle verdachten Koerden van Irakese afkomst. Ook de meeste gesmokkelden waren Koerden. Voor de asielzoekers vormde de smokkel een belangrijke extra bron van inkomsten, bovenop de 86 gulden per week die zij normaal gesproken ontvangen. Voor een transport kregen zij tussen de 500 en 1500 gulden. De medewerkster die de verklaring aflegde verzocht de politie anoniem te mogen blijven. ,,Zij kwam op mij zeer betrouwbaar over'', zegt brigadier J. Koch, die de verklaring opnam. ,,Ik vond het uiteraard opzienbarend en het bood zeker aanleiding om op door te gaan.'' Waarop hij is gestuit wil Koch niet zeggen.

De verklaring van de medewerkster is opgenomen in de dossiers van de unit mensensmokkel van de Amsterdamse politie, die de smokkelroute via Heerlen onderzocht.

,,Het lijkt mij duidelijk dat je als politie iets doet met zo'n verklaring'', zegt een lid van het team. Het ministerie van Justitie zegt niet te kunnen reageren op de verklaring en eventueel onderzoek naar de betrokkenheid van asielzoekers bij mensensmokkel. ,,Er zijn Kamervragen in deze richting gesteld. In zijn beantwoording zal staatssecretaris Cohen hierop ingaan'', aldus een woordvoerder.

De medewerkster verklaarde ook dat het haar door gesprekken met diverse Koerdische en Iraakse bewoners al langer bekend was dat in het AZC ,,een Koerd woont die zich bezighoudt met mensensmokkel''. Het betreft de 19-jarige Bayer Hussein M., die op 26 juni werd aangehouden. De directeur van het AZC in Heerlen, E. van Buul, zei na de arrestaties eind juni dat ,,het personeel nooit iets heeft gemerkt van deze mensensmokkel''.

MENSENSMOKKELpagina3