Max is `mad'

In mijn herinnering was Mad Max een behoorlijk vreemde, futuristische film, met mensen met hanekammen alsmede Tina Turner als een opzichtige heerseres. Maar dat was de postnucleaire Mad Max 3, Beyond The Thunderdome uit 1985. De eerste Mad Max, uit 1980, was een stuk normaler, en gezet in een toekomstige wereld die niet eens zo heel veel verschilt van de onze. De maatschappij is in verval, gewelddadige gekken hebben de macht zo ongeveer overgenomen, de politie kan er niet heel veel aan doen – de straten hebben namen als Anarchy- en Bedlam Road.

Max Rockatansky (een jonge Mel Gibson) is een harde maar menselijke politieagent: hij kan de boeven aan, en heeft thuis een lieve vrouw en een klein kind. Kort nadat hij in een spectaculaire achtervolging de ontsnapte smerisdoder Nightrider de dood in jaagt, besluit hij dat hij te veel gaat lijken op het schorem dat hij bestrijdt en zoekt met zijn gezin de rust.

Maar de vrienden van Nightrider zijn kwaad: Ze nemen wraak op een collega van Max en later op Max zelf: door zijn vrouw en kind te doden. Daarna is Max de wreker, die de boeven stuk voor stuk doodmaakt, op een sadistische manier. Er heeft een verandering in hem plaatsgevonden die we wel vaker zien in films waarin de good guy geconfronteerd wordt met intens slechte mensen: aan het eind heeft Kwade Max gewonnen, maar het is een zure overwinning. Hij is zijn gezin kwijt en is in feite net zo geworden als het tuig dat hij uitroeide.

Niet dat de film superinteressant is voor (amateur-)psychologen: hij is gemaakt voor liefhebbers van achtervolgingen per auto, van botsingen met veel schade en van over-the-top zinloos geweld met een sadistisch trekje. Naar verluidt zouden er nog meer achtervolgingen in de film hebben gezeten als het budget dat toegelaten had. Omdat het geld op was, moest het eigen voertuig van regisseur Miller gebruikt worden voor de scène waarin een busje kapot wordt gereden.

Mad Max werd gemaakt voor ongeveer 400.000 dollar en leverde meer dan 100 miljoen op - een verhouding tussen kosten en winst die het Guinness recordboek haalde. Alleen in Amerika en Canada werd de film geen succes. Daar werd Mel Gibson pas na de vervolgfilms een ster.

Eigenlijk is de film zijn cultstatus onwaardig: tamelijk humorloos, en vol met naar machogeweld. Een vierde deel schijnt in de maak te zijn, volgens de geruchten zonder Mel Gibson. Maar deze zal de hardcore fans waarschijnlijk nú al meer bekoren dan de andere hitfilms die Miller maakte: Babe en het vervolg daarop, Babe: Pig In The City.

Mad Max (George Miller, Australië, 1980), Veronica 21.05-22.50u.