Barak: vertrek troepen in herfst

Israel begint op 1 oktober met de terugtrekking van troepen uit de bezette Westelijke Jordaanoever. Het definitieve tijdschema van de terugtrekking en hergroepering van het Israelische leger wordt een maand eerder bekendgemaakt.

De Israelische premier Ehud Barak heeft dit gisteren tijdens de wekelijkse kabinetszitting gezegd. Israel zou daarmee een begin maken met de uitvoering van het akkoord van Wye Plantation, dat vorig jaar werd gesloten tussen de Palestijnse leider Yasser Arafat en de toenmalige Israelische premier Netanyahu.

De Israelisch-Palestijnse besprekingen over Wye Plantation in Jeruzalem zijn gisteravond desondanks mislukt. Terwijl Palestijnse woordvoerders het woord ,,crisis'' in de mond nemen, beschuldigt Israel de Palestijnen ervan dat ze om interne redenen dwarsliggen. Het Israelisch-Arabische parlementslid Ahmed Tibi, vertrouwensman van de Palestijnse leider Yasser Arafat, noemde de aankondiging van Barak vanmorgen een ,,eenzijdige Israelische beslissing waarvan Arafat niets weet''. Volgens hem probeert Barak zich te onttrekken aan de grootste terugtrekking uit de Westelijke Jordaanoever.

In ruil voor de Palestijnse medewerking stelde Israel gisteravond voor de Palestijnen in de gelegenheid te stellen de haven in Gaza te bouwen, meer Palestijnse arbeiders en vrachtwagens tot Israel toe te laten en meer VIP-documenten aan Palestijnse gezagdragers te verstrekken. Volgens Tibi is het totaal onaanvaardbaar voor de Palestijnen om land op te geven tegen concessies waartoe Israel in de geest en de letter van het akkoord van Wye Plantation is verplicht.

Uri Avneri, een bekende Israelische vredesactivist, schrijft vandaag in Maariv dat premier Barak de moeilijkheden met de Palestijnen over de uitvoering of omzeiling van het akkoord van Wye Plantation in één klap kan overwinnen als Israel alle Palestijnse gevangenen met of zonder bloed aan de handen vrijlaat. Volgens hem is Barak van goede wil, maar heeft hij geen goed oor voor de Palestijnse gevoelens en argumentatie. Ondanks de crisissfeer zijn Israelische commentatoren, inclusief Ahmed Tibi, van oordeel dat Israel uiteindelijk het akkoord van Wye Plantation zal uitvoeren. In Israel wordt het als ,,hard'' omschreven Palestijnse standpunt ook gezien tegen de achtergrond van succesvolle pogingen van Yasser Arafat om de Palestijnse oppositie weer in het gelid te brengen met het oog op de onderhandelingen met Israel.

Het Volksfront voor de Bevrijding van Palestina van George Habash heeft gisteren in Kairo een belangrijke stap naar verzoening met Yasser Arafats Al-Fatah beweging gemaakt. Deze grootste Palestijnse oppositiebeweging tegen het akkoord van Oslo heeft zich volgens Palestijnse kringen bij de nieuwe realiteit neergelegd. Verwacht wordt dat Yasser Arafat ook gaat onderhandelen met kleinere Palestijnse oppositiegroepen in Damascus.

Israelische commentatoren wijzen er reeds geruime tijd dat Syrië de Palestijnse oppositie onder druk zet zich aan het vredesproces te conformeren. Dat wordt als een signaal gezien dat de Syrische president Hafez al-Assad vrede wil sluiten met Israel in ruil voor teruggave van de Golan-hoogvlakte.

Dat was vandaag ook onderwerp van gesprek tussen de Russische president Jeltsin en premier Barak in Moskou. Israel meent dat Moskou invloed op Damascus kan uitoefenen. Barak stelde ook de overdracht van Russische raket- en atoomtechnologie aan Iran aan de orde en het groeiende antisemitisme in Rusland.