Against the wall

Na `the age of aquarius' en `the summer of love' bleef Amerika begin jaren zeventig zitten met de kater van de jaren zestig. Een kleine elite had zich bevrijd van de strikte seksuele moraal en de autoritaire verhoudingen van hun ouders, terwijl de rest van de bevolking nog gebukt ging onder racisme en klassenverschillen. Het ergst te lijden onder het uitblijven van hervormingen hadden de bewoners van Amerika's gevangenissen. In 1971 explodeerde de frustratie in de vorm van de gevangenisopstand in Attica die, tot de rellen in Los Angeles in 1993, gold als het bloedigste burgerlijke conflict in de VS sinds de burgeroorlog.

Regisseur John Frankenheimer roept in Against the Wall de broeierige sfeer op die destijds heerste binnen de muren van de maximum security prison. Het verhaal wordt verteld vanuit het perspectief van ex-hippie Michael Smith (Kyle MacLachlan) die zijn vader opvolgt als bewaker in wat plaatselijk `de fabriek' wordt genoemd. Daar maakt hij kennis met de onmenselijke leefomstandigheden van de gevangenen, de botte onverschilligheid van de bewakers en het sadisme van `lieutenant' Weisbad. Amper bekomen van deze indrukken, belandt hij midden in de opstand en wordt hij samen met andere bewakers gegijzeld door de gevangenispopulatie. Gedurende de daarop volgende dagenlange belegering door politie, leger en gewapende burgers ontwikkelt zich een min of meer vriendschappelijke relatie tussen Smith en de leider van de opstandelingen, de militante moslim Jamaal X (Samuel Jackson).

Maar verwacht van Against the Wall geen uitgewerkt psychologisch drama. Voordat MacLachlan en Jackson hun karakters ook maar enigszins diepte kunnen geven, wordt de kijker al weer meegesleurd in het geweld van de revolte. De hele film werkt toe naar die halve minuut op het einde waarin de honderden trigger-happy bestormers van de gevangenis gijzelnemers en gijzelaars zonder pardon onder vuur nemen. Over de achterliggende redenen van de opstand of de gevolgen ervan, weten we dan nog even weinig als toen de film begon. Als de rook optrekt resten slechts de statistieken die later de geschiedenisboeken hebben gehaald: een totaal van 39 doden, waaronder 10 bewakers.

Against the Wall (John Frankenheimer, VS, 1994), Veronica, 22.25-0.25u.