Strindberg en streetdance op opening festival

Terwijl een paar straten verder discotheek Roxy uitbrandde, werd gisteravond op het Amsterdamse Nesplein met een spetterend vuurwerk het Internationale Theaterschool Festival (ITS) geopend. Het festival, dat dit jaar voor de tiende keer wordt gehouden, begon traditiegetrouw met een openluchtshow waarin tientallen afstuderende toneelspelers, kleinkunstenaars, mimespelers en ballerina's hun beste beentje voorzetten. De show was sympathiek, maar ook enigszins mat. Uitzonderlijk zangtalent kwam niet aan het licht en de ballerina's moesten op house dansen en stoute dingen doen (vechten, iemand doodschieten) waar ze duidelijk te lief voor waren.

Adembenemend daarentegen was de streetdance van de 010 B-Boys uit Rotterdam. De drie jongens voerden een dans uit die in de jaren tachtig 'electric boogie' werd genoemd; een kruising tussen discodans, kozakkendans en acrobatiek. Een andere uitschieter was de komische paringsdans door jongens en meisjes van de Amsterdamse Mime Opleiding. Dit onderdeel was geplukt uit de voorstelling Mobilhome van René van 't Hof die later in de week op het festival is te zien. Een eervolle vermelding verdient acteur Sieger Sloot die voor Rick van der Ploeg speelde. De echte staatssecretaris van Cultuur kwam niet opdagen, dus had de vierdejaarsstudent een pak aangetrokken en droeg hij integraal Van der Ploegs cultuurnota voor. Met dichtgedraaide microfoon wel te verstaan.

Het ITS Festival dient onder meer als etalage voor de afgestudeerden van de verschillende theater- en dansscholen waarin ze hun kunsten aan de buitenwereld kunnen tonen. De hoop is dat daarbij talenten komen bovendrijven. Op de eerste avond was het meteen raak met de voorstelling Play Strindberg van de Zwitserse schrijver Friedrich Dürrenmatt. Met dit toneelstuk studeert regisseuse Ira Judkovskaja (1975) af aan de regieopleiding van de theaterschool in Amsterdam.

Play Strindberg (1969) is Dürrenmatts luchtige variatie op Een dodendans van August Strindberg. Net als bij Strindberg draait het om een slecht huwelijk op een eiland, maar Dürrenmatt benadert het als een spel, een wedstrijd in acht rondes, waarin de scheldpartijen en doodswensen niet noodzakelijkerwijs gemeend zijn. De echtgenoot gaat dood en veel van de harde woorden die vallen, komen voort uit de angst om te verliezen. Judkovskaja heeft dit goed begrepen. Haar regiedebuut is spannend en grappig door het contrast tussen de grove beledigingen en de laconieke wijze waarop de acteurs ze plaatsen.

Judkovskaja heeft het geluk met drie uitstekende acteurs te werken die deze laconieke toon moeiteloos beheersen. Vooral Elsje de Wijn als de echtgenote Alice is een genot om naar te kijken, ook als ze bijna niets doet. Ze mag dan wel een slecht huwelijk en een mislukt leven hebben, dat verhindert haar niet om monter plaatjes in haar plakboek te plakken en een gezellig potje te kaarten met haar gehate echtgenoot Edgar, een hufterige militair. Edgar wordt door Wil van der Meer niet brullend gespeeld, zoals je zou verwachten, maar juist rustig brommend, wat zijn rol veel gevaarlijker maakt.

Judkovskaja laat het echtpaar in de eerste ronde, `Gesprek na het avondeten', eerst minutenlang zwijgen en daarna op haast onverstaanbare toon tegen elkaar mompelen. Dit versterkt het gevoel dat we hier naar een intiem samenzijn kijken van twee aan elkaar gegroeide mensen, waar de buitenwereld niet tussen kan komen. Als deze zich toch aandient in de figuur van neef Kurt (Stef Feld) gaat het meteen mis. Hij wil graag delen in de intimiteit, maar hij neemt alles te letterlijk. Gij zult niet scheiden wat God heeft samengebracht, is de ironische boodschap. Met Play Strindberg levert Judkovskaja een prachtig visitekaartje af. Het stuk zou zo op tournee kunnen.

Voorstelling: 1. Van De Straat: openingsshow ITS Festival. Gezien 21/6. Nesplein. 2. Play Strindberg van Friedrich Dürrenmatt. Gezien 21/6 Brakke Grond Amsterdam. Aldaar t/m 23/6. Inl. (020) 626 6866.