Rijk betaalt twee miljard aan metrolijn

Minister Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) en de gemeente Amsterdam zijn het na maanden onderhandelen eens geworden over de financiering van de Noord-Zuidlijn. Het rijk steekt 2.055 miljoen gulden in de nieuwe metro van Amsterdam-Noord naar Zuid/WTC.

Amsterdam betaalt zeker 100 miljoen gulden, maar draait ook op voor de risico's. Deze worden geschat op maximaal 250 miljoen gulden.

De minister had met het opnemen van de Noord-Zuidlijn in het Meerjarenprogramma Infrastructuur en Transport (MIT) in het najaar al zekerheid verschaft over de nieuwe metrolijn, maar het duurde nog tot afgelopen vrijdag tot er een definitief akkoord werd gesloten. In het MIT was een bedrag opgenomen van 1.868 miljoen gulden. Tot nu toe was gebruikelijk dat de rijksoverheid 95 procent van de kosten van een dergelijk project betaalt en de lokale overheid 5 procent. De risico's worden ook zo verdeeld. Maar het ministerie van Verkeer en Waterstaat wil bij grote projecten voortaan een zogeheten lumpsum bedrag betalen zodat er geen grote risico's voor de rijksbegroting zijn.

In een brief aan de Tweede Kamer schrijft de minister dat ze de risico's voor 187 miljoen gulden afkoopt. Daarnaast krijgt Amsterdam ook 70 miljoen gulden voor een nieuw busstation en een verdiepte ligging van de De Ruyterkade achter het Centraal Station. Aan deze twee projecten moet Amsterdam zelf 177 miljoen betalen. Ook is afgesproken dat het hele openbaar vervoernet in Amsterdam een 2,6 procent hogere kostendekkingsgraad moet krijgen. Nu is dat 36 procent. Lukt dat niet, dan wordt Amsterdam gekort.

De Amsterdamse wethouder Köhler (Verkeer) zegt tevreden te zijn dat er ,,eindelijk zekerheid'' is. De stad ging eerst uit van een eigen bijdrage van 160 miljoen. In het gunstigste geval is dat nu 100 miljoen en in het ongunstigste 350 miljoen gulden.

De risico's bestaan uit tegenvallers bij de bouw, het eventueel duurder uitvallen van de aanneemsom, onzekerheid over de afdracht van btw aan het rijk en de vraag of het rijk al het geld op tijd kan betalen. Köhler zegt wel dat Amsterdam geen voorkeur had voor het lumpsum bedrag van het rijk. De Tweede Kamer moet op 1 juli de subsidie voor de Noord-Zuidlijn nog goedkeuren.

Volgens Köhler heeft vrijdag bij de laatste onderhandelingen het plan van Netelenbos om Amsterdam aan te wijzen voor de proef met het rekeningrijden geen rol gespeeld. Het gemeentebestuur heeft over het rekeningrijden nog geen standpunt ingenomen.

In het college van B en W van Amsterdam lijken de meningsverschillen nog groot. Zo voelt VVD erg weinig voor het rekeningrijden, en ziet GroenLinks het als een goede maatregel het autoverkeer terug te dringen. Alleen als er forse compensatie komt in vorm van bijvoorbeeld een tweede Coentunnel en de aanleg van de Westrandweg lijkt de VVD in Amsterdam bereid hierover te praten. GroenLinks denkt juist aan beter openbaar vervoer.