Leefbaar NL: ten minste tien zetels

De inzet van Leefbaar Nederland, de jongste politieke partij, bij de volgende verkiezingen is: dubbel of niets. Hoog spel.

De nieuwe politieke partij Leefbaar Nederland streeft ernaar ,,met dubbele cijfers'' in de volgende Tweede Kamer te komen. Het partijbestuur treedt terug als dit niet lukt. Initiatiefnemer Jan Nagel, oprichter van de lokale partij Leefbaar Hilversum, heeft dit gisteren gezegd bij de presentatie van een pamflet voor de nieuwe landelijke partij.

Behalve Nagel hebben de ex-diskjockey/ondernemer Willem van Kooten en de zanger/diskjockey Henk Westbroek zitting in het partijbestuur. Westbroek was bij de raadsverkiezingen van '98 lijsttrekker van Leefbaar Utrecht die daar de grootste werd.

Het gisteren gepresenteerde pamflet van Leefbaar Nederland bevat 25 punten, waarmee de basis wordt gelegd voor een verkiezingsprogramma. De partij keert zich tegen de wijze waarop nutsbedrijven in Nederland worden geprivatiseerd. Het gebruik van nieuwe media moet krachtig worden gestimuleerd, waarbij alle scholieren vanaf twaalf jaar een laptop-computer moeten krijgen. Circa een kwart van de ambtenaren kan in de komende vijf à tien jaar worden ontslagen. De Eerste Kamer moet worden afgeschaft. Verkiezingen moeten op zondag worden gehouden om de opkomst van kiezers te stimuleren.

Leefbaar Nederland ,,wil een brede volkspartij zijn'', aldus Nagel (59) die een carrière achter de rug heeft bij de VARA en zich in de jaren zestig profileerde binnen de radicale PvdA-vleugel Nieuw Links. De nieuwe partij wil stemmen weghalen bij de drie paarse coalitiepartijen en het CDA, die door Nagel worden bestempeld als ,,de oude partijen''. Daarnaast hoopt de partij kiezers te mobiliseren die niet (meer) deelnemen aan verkiezingen. Volgens Nagel voldoet het schema van links tegenover rechts niet langer in de politiek: ,,Het gaat om oud tegenover nieuw.''

Het voorlopige programma van Leefbaar Nederland bevat een reeks PvdA-issues als AOW-garantie en koopkrachtgarantie voor de minima tot de modale inkomensgroepen. Ook is een aantal `eminente punten' van D66 opgenomen, waaronder het correctief referendum en de gekozen burgemeester. Het gisteren gepresenteerde pamflet is toegestuurd aan vertegenwoordigers van 750 lokale partijen. Leefbaar Nederland wil de kiezers van deze partijen ,,een stem in Den Haag geven'', maar ziet zich niet als een ,,koepel van lokale lijsten'', onderstreepte Nagel.

Volgens opinie-onderzoeker Maurice de Hond is er in Nederland ,,zeker ruimte voor een nieuwe landelijke partij'', gezien de geringe binding van burgers aan de politiek en aan partijen. ,,Een score van 10, 20 of zelfs 30 procent moet mogelijk zijn als zo'n partij weet te komen met een populaire lijsttrekker van het kaliber Johan Cruyff of Hennie Huisman, in combinatie met een scherp profiel op een of meer thema's. Zo'n doorbraak valt zeker te forceren als bovendien de economie gaat tegenzitten en bijvoorbeeld Wim Kok de politiek verlaat'', aldus De Hond.

Onderzoeker P. Lucardie van het Documentatiecentrum Politieke Partijen in Groningen taxeert dat Leefbaar Nederland kans zou maken op enkele zetels. ,,Maar een nieuwe partij in Nederland heeft nog nooit in één keer tien zetels of meer gehaald. Dat zou echt uniek zijn.''

PAMFLET via www nrc.nl/Doc